Chuyên đề học tập Toán 10

Giải Hoạt động 2 trang 49 Chuyên đề Toán 10

Hypebol   Đã kiểm chéo

Đề bài

Cho điểm M(x0;y0)M(x_0; y_0) thuộc hypebol có hai tiêu điểm F1(−c;0)F_1(-c; 0), F2(c;0)F_2(c; 0), độ dài trục thực bằng 2a2a.

a) Tính MF12−MF22MF_1^2 - MF_2^2.

b) Giả sử M(x0;y0)M(x_0; y_0) thuộc nhánh chứa đỉnh A2(a;0)A_2(a; 0), tức là MF1−MF2=2aMF_1 - MF_2 = 2a. Tính MF1+MF2MF_1 + MF_2, MF1MF_1, MF2MF_2.

c) Giả sử M(x0;y0)M(x_0; y_0) thuộc nhánh chứa đỉnh A1(−a;0)A_1(-a; 0), tức là MF2−MF1=2aMF_2 - MF_1 = 2a. Tính MF1+MF2MF_1 + MF_2, MF1MF_1, MF2MF_2.

Lời giải

a) Tính MF12−MF22MF_1^2 - MF_2^2.

Với M(x0;y0)M(x_0; y_0), F1(−c;0)F_1(-c; 0), F2(c;0)F_2(c; 0) ta có:

MF12=(x0+c)2+y02,MF22=(x0−c)2+y02.MF_1^2 = (x_0 + c)^2 + y_0^2, \qquad MF_2^2 = (x_0 - c)^2 + y_0^2.

Do đó

MF12−MF22=(x0+c)2−(x0−c)2=[(x0+c)+(x0−c)][(x0+c)−(x0−c)]=2x0⋅2c=4cx0.MF_1^2 - MF_2^2 = (x_0 + c)^2 - (x_0 - c)^2 = \big[(x_0+c) + (x_0-c)\big]\big[(x_0+c) - (x_0-c)\big] = 2x_0 \cdot 2c = 4cx_0.

Vậy MF12−MF22=4cx0MF_1^2 - MF_2^2 = 4cx_0.

b) MM thuộc nhánh chứa A2(a;0)A_2(a; 0), tức MF1−MF2=2aMF_1 - MF_2 = 2a.

Ta có MF12−MF22=(MF1−MF2)(MF1+MF2)MF_1^2 - MF_2^2 = (MF_1 - MF_2)(MF_1 + MF_2), mà MF12−MF22=4cx0MF_1^2 - MF_2^2 = 4cx_0 và MF1−MF2=2aMF_1 - MF_2 = 2a, nên

2a (MF1+MF2)=4cx0  ⇒  MF1+MF2=4cx02a=2cax0.2a\,(MF_1 + MF_2) = 4cx_0 \;\Rightarrow\; MF_1 + MF_2 = \dfrac{4cx_0}{2a} = \dfrac{2c}{a}x_0.

Từ hệ

{MF1+MF2=2cax0MF1−MF2=2a\begin{cases} MF_1 + MF_2 = \dfrac{2c}{a}x_0 \\ MF_1 - MF_2 = 2a \end{cases}

cộng và trừ hai vế ta được

MF1=12(2cax0+2a)=a+cax0,MF2=12(2cax0−2a)=cax0−a.MF_1 = \dfrac{1}{2}\left(\dfrac{2c}{a}x_0 + 2a\right) = a + \dfrac{c}{a}x_0, \qquad MF_2 = \dfrac{1}{2}\left(\dfrac{2c}{a}x_0 - 2a\right) = \dfrac{c}{a}x_0 - a.

(Vì MM ở nhánh chứa A2A_2 nên x0≥a>0x_0 \ge a > 0, suy ra MF1,MF2>0MF_1, MF_2 > 0, phù hợp.)

c) MM thuộc nhánh chứa A1(−a;0)A_1(-a; 0), tức MF2−MF1=2aMF_2 - MF_1 = 2a.

Khi đó MF1−MF2=−2aMF_1 - MF_2 = -2a. Tương tự câu b:

MF12−MF22=(MF1−MF2)(MF1+MF2)  ⇒  −2a (MF1+MF2)=4cx0  ⇒  MF1+MF2=−2cax0.MF_1^2 - MF_2^2 = (MF_1 - MF_2)(MF_1 + MF_2) \;\Rightarrow\; -2a\,(MF_1 + MF_2) = 4cx_0 \;\Rightarrow\; MF_1 + MF_2 = -\dfrac{2c}{a}x_0.

(Vì MM ở nhánh chứa A1A_1 nên x0≤−a<0x_0 \le -a < 0, nên −2cax0>0-\dfrac{2c}{a}x_0 > 0, phù hợp.)

Từ hệ

{MF1+MF2=−2cax0MF1−MF2=−2a\begin{cases} MF_1 + MF_2 = -\dfrac{2c}{a}x_0 \\ MF_1 - MF_2 = -2a \end{cases}

ta được

MF1=12(−2cax0−2a)=−a−cax0,MF2=12(−2cax0+2a)=a−cax0.MF_1 = \dfrac{1}{2}\left(-\dfrac{2c}{a}x_0 - 2a\right) = -a - \dfrac{c}{a}x_0, \qquad MF_2 = \dfrac{1}{2}\left(-\dfrac{2c}{a}x_0 + 2a\right) = a - \dfrac{c}{a}x_0.

(Với x0≤−a<0x_0 \le -a < 0 nên MF1,MF2>0MF_1, MF_2 > 0, phù hợp.)

Đáp số

MF12−MF22=4cx0MF_1^2 - MF_2^2 = 4cx_0MF1+MF2=2cax0MF_1 + MF_2 = \dfrac{2c}{a}x_0; MF1=a+cax0MF_1 = a + \dfrac{c}{a}x_0; MF2=cax0−aMF_2 = \dfrac{c}{a}x_0 - aMF1+MF2=−2cax0MF_1 + MF_2 = -\dfrac{2c}{a}x_0; MF1=−a−cax0MF_1 = -a - \dfrac{c}{a}x_0; MF2=a−cax0MF_2 = a - \dfrac{c}{a}x_0

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.