Sách bài tập Hoá học 10

Giải Bài 8.9 trang 22 SBT Hoá học 10

Bài 8. Định luật tuần hoàn. Ý nghĩa của bảng tuần hoàn các nguyên tố hoá học

Đề bài

Các nguyên tố X, Y, Z, T có số hiệu nguyên tử lần lượt là 5, 11, 13, 19.

a) Viết cấu hình electron của chúng và xác định vị trí mỗi nguyên tố trong bảng tuần hoàn.

b) Xếp các nguyên tố trên theo thứ tự tính kim loại tăng dần. Giải thích.

Lời giải

a) Cấu hình electron và vị trí trong bảng tuần hoàn

X (Z = 5): 1s2 2s2 2p11s^2\,2s^2\,2p^1
- Ô số 5; chu kì 2 (có 2 lớp electron); nhóm IIIA (3 electron hoá trị, nguyên tố p).
- Đây là nguyên tố boron (B).

Y (Z = 11): 1s2 2s2 2p6 3s11s^2\,2s^2\,2p^6\,3s^1
- Ô số 11; chu kì 3 (có 3 lớp electron); nhóm IA (1 electron hoá trị, nguyên tố s).
- Đây là nguyên tố sodium (Na).

Z (Z = 13): 1s2 2s2 2p6 3s2 3p11s^2\,2s^2\,2p^6\,3s^2\,3p^1
- Ô số 13; chu kì 3 (có 3 lớp electron); nhóm IIIA (3 electron hoá trị, nguyên tố p).
- Đây là nguyên tố aluminium (Al).

T (Z = 19): 1s2 2s2 2p6 3s2 3p6 4s11s^2\,2s^2\,2p^6\,3s^2\,3p^6\,4s^1
- Ô số 19; chu kì 4 (có 4 lớp electron); nhóm IA (1 electron hoá trị, nguyên tố s).
- Đây là nguyên tố potassium (K).

b) Sắp xếp theo thứ tự tính kim loại tăng dần

Quy luật biến đổi tính kim loại:
- Trong một chu kì, theo chiều tăng điện tích hạt nhân (từ trái sang phải), tính kim loại giảm dần.
- Trong một nhóm A, theo chiều tăng điện tích hạt nhân (từ trên xuống dưới), tính kim loại tăng dần.

So sánh:
- X (B) và Z (Al): cùng nhóm IIIA, Al ở chu kì 3 (dưới B ở chu kì 2) ⇒ tính kim loại Al > B.
- Z (Al) và Y (Na): cùng chu kì 3, Na (nhóm IA) đứng trước Al (nhóm IIIA) ⇒ tính kim loại Na > Al.
- Y (Na) và T (K): cùng nhóm IA, K ở chu kì 4 (dưới Na ở chu kì 3) ⇒ tính kim loại K > Na.

Vậy thứ tự tính kim loại tăng dần:

X (B)<Z (Al)<Y (Na)<T (K)\text{X (B)} < \text{Z (Al)} < \text{Y (Na)} < \text{T (K)}

Đáp số

X(B): ô 5, chu kì 2, nhóm IIIA; Y(Na): ô 11, chu kì 3, nhóm IA; Z(Al): ô 13, chu kì 3, nhóm IIIA; T(K): ô 19, chu kì 4, nhóm IATính kim loại tăng dần: X(B) < Z(Al) < Y(Na) < T(K)

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.