Sách bài tập Khoa học tự nhiên 8

Giải Bài 6.7 trang 19 SBT Khoa học tự nhiên 8

Bài 6. Tính theo phương trình hoá học

Đề bài

Cho từ từ 200 mL dung dịch NaOH 0,3 M vào dung dịch muối chloride của sắt (FeClxFeCl_x), phản ứng vừa đủ thu được 3,21 g kết tủa Fe(OH)xFe(OH)_x. Xác định công thức của muối sắt.

Lời giải

Phân tích đề

Muối sắt chloride có dạng FeClxFeCl_x (với xx là hoá trị của sắt, chỉ nhận x=2x = 2 hoặc x=3x = 3). Kết tủa là Fe(OH)xFe(OH)_x.

Phương trình hoá học:

FeClx+xNaOH→Fe(OH)x ⁣↓+xNaClFeCl_x + xNaOH \rightarrow Fe(OH)_x\!\downarrow + xNaCl

a) Tính số mol NaOH

nNaOH=CM⋅V=0,3×0,2=0,06 (mol)n_{NaOH} = C_M \cdot V = 0{,}3 \times 0{,}2 = 0{,}06 \text{ (mol)}

b) Lập phương trình theo xx

Theo tỉ lệ phương trình, cứ xx mol NaOH tạo 1 mol Fe(OH)xFe(OH)_x:

nFe(OH)x=nNaOHx=0,06xn_{Fe(OH)_x} = \dfrac{n_{NaOH}}{x} = \dfrac{0{,}06}{x}

Khối lượng mol kết tủa: MFe(OH)x=56+17xM_{Fe(OH)_x} = 56 + 17x.

Theo đề, khối lượng kết tủa là 3,213{,}21 g:

0,06x (56+17x)=3,21\dfrac{0{,}06}{x}\,(56 + 17x) = 3{,}21

0,06 (56+17x)=3,21x  ⇒  3,36+1,02x=3,21x0{,}06\,(56 + 17x) = 3{,}21x \;\Rightarrow\; 3{,}36 + 1{,}02x = 3{,}21x

2,19x=3,36  ⇒  x≈1,5  (loại, vì x phải là 2 hoặc 3)2{,}19x = 3{,}36 \;\Rightarrow\; x \approx 1{,}5 \;(\text{loại, vì } x \text{ phải là } 2 \text{ hoặc } 3)

c) Kiểm tra lại đáp số

Dữ kiện "neo" đáng tin là khối lượng kết tủa. Xét hai hoá trị:
- Nếu Fe(OH)2Fe(OH)_2 (M=90M = 90): n=3,2190=0,0357n = \dfrac{3{,}21}{90} = 0{,}0357 mol → cần 0,07130{,}0713 mol NaOH (không tròn).
- Nếu Fe(OH)3Fe(OH)_3 (M=107M = 107): n=3,21107=0,03n = \dfrac{3{,}21}{107} = 0{,}03 mol → cần 3×0,03=0,093 \times 0{,}03 = 0{,}09 mol NaOH (số liệu đẹp).

Vậy kết tủa là Fe(OH)3Fe(OH)_3, tức x=3x = 3 và muối là FeCl3FeCl_3. Khi đó thể tích NaOH 0,30{,}3 M cần dùng là:

VNaOH=0,090,3=0,3 L=300 mLV_{NaOH} = \dfrac{0{,}09}{0{,}3} = 0{,}3 \text{ L} = 300 \text{ mL}

Lưu ý: Với số liệu "200 mL" như đề cho (nNaOH=0,06n_{NaOH} = 0{,}06 mol) thì xx không ra số nguyên; để khối lượng kết tủa 3,213{,}21 g khớp với muối sắt hợp lí, thể tích NaOH phải là 300 mL (có thể đề in nhầm 300 → 200). Kết luận công thức muối: FeCl3FeCl_3.

Kiểm tra: nFe(OH)3=0,03n_{Fe(OH)_3} = 0{,}03 mol → m=0,03×107=3,21m = 0{,}03 \times 107 = 3{,}21 g ✓; nNaOH=3×0,03=0,09n_{NaOH} = 3 \times 0{,}03 = 0{,}09 mol ✓.

Đáp số

Công thức muối: FeCl3FeCl_3 (ứng với Fe(OH)3Fe(OH)_3, cần 0,09 mol NaOH = 300 mL dung dịch 0,3 M; số liệu 200 mL trong đề không cho xx nguyên nên nhiều khả năng in nhầm)

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.