Sách bài tập Khoa học tự nhiên 9

Giải Bài 20.19 trang 64 SBT Khoa học tự nhiên 9

Bài 20. Tách kim loại và việc sử dụng hợp kim   Đã kiểm chéo

Đề bài

Cho 8 g một loại đồng thau (hợp kim đồng – kẽm) vào lượng dư dung dịch HCl 2 M, sau khi phản ứng xảy ra hoàn toàn thu được 1,2395 L khí hydrogen (ở đkc). Xác định thành phần của đồng thau (giả thiết hợp kim này chỉ chứa hai nguyên tố).

Lời giải

Phân tích: Đồng thau là hợp kim của đồng (Cu) và kẽm (Zn). Khi cho vào dung dịch HCl, chỉ có kẽm phản ứng (đồng đứng sau hydrogen trong dãy hoạt động hoá học nên không phản ứng với dung dịch HCl). Khí hydrogen thu được là do Zn phản ứng.

Phương trình hoá học:

Zn+2HCl→ZnCl2+H2↑Zn + 2HCl \rightarrow ZnCl_2 + H_2\uparrow

a) Tính số mol khí hydrogen

Ở điều kiện chuẩn (đkc), 1 mol khí chiếm thể tích 24,79 L, nên:

nH2=1,239524,79=0,05 (mol)n_{H_2} = \dfrac{1,2395}{24,79} = 0,05 \text{ (mol)}

b) Tính khối lượng và thành phần đồng thau

Theo phương trình hoá học:

nZn=nH2=0,05 (mol)n_{Zn} = n_{H_2} = 0,05 \text{ (mol)}

Khối lượng kẽm trong hợp kim:

mZn=0,05×65=3,25 (g)m_{Zn} = 0,05 \times 65 = 3,25 \text{ (g)}

Khối lượng đồng trong hợp kim:

mCu=8−3,25=4,75 (g)m_{Cu} = 8 - 3,25 = 4,75 \text{ (g)}

Thành phần phần trăm theo khối lượng của mỗi kim loại:

%Zn=3,258×100%=40,625%≈40,63%\%Zn = \dfrac{3,25}{8} \times 100\% = 40,625\% \approx 40,63\%

%Cu=100%−40,625%=59,375%≈59,38%\%Cu = 100\% - 40,625\% = 59,375\% \approx 59,38\%

Kiểm tra lại: mZn+mCu=3,25+4,75=8m_{Zn} + m_{Cu} = 3,25 + 4,75 = 8 g (đúng khối lượng hợp kim). Với nZn=0,05n_{Zn}=0,05 mol thì nH2=0,05n_{H_2}=0,05 mol, ứng với V=0,05×24,79=1,2395V = 0,05 \times 24,79 = 1,2395 L (khớp đề bài).

Kết luận: Đồng thau chứa 3,25 g kẽm (40,63%) và 4,75 g đồng (59,38%).

Đáp số

n(H₂) = 0,05 molZn: 3,25 g (40,63%); Cu: 4,75 g (59,38%)

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.