Giải Bài tập 3 trang 31 SBT Lịch sử và Địa lí 8
Đề bài
Tìm thông tin từ sách, báo, internet và giới thiệu về sự ra đời, những hoạt động chính của đội Hoàng Sa và đội Bắc Hải – một hình thức xác lập và thực thi chủ quyền hết sức độc đáo của chính quyền phong kiến Việt Nam đối với quần đảo Hoàng Sa và quần đảo Trường Sa trong các thế kỉ XVII – XVIII.
Gợi ý trả lời
Giới thiệu về đội Hoàng Sa và đội Bắc Hải
a) Sự ra đời
- Từ thế kỉ XVII, các chúa Nguyễn ở Đàng Trong đã cho lập ra đội Hoàng Sa để khai thác và quản lí quần đảo Hoàng Sa.
- Về sau, chúa Nguyễn lập thêm đội Bắc Hải, do đội Hoàng Sa kiêm quản, để mở rộng hoạt động xuống khu vực quần đảo Trường Sa và các đảo, bãi ở phía nam (vùng Bắc Hải, Côn Lôn, Hà Tiên).
- Các đội này được tổ chức như những đơn vị nhà nước: tuyển chọn người (chủ yếu là dân các xã ven biển ở Quảng Ngãi, Bình Định), cấp văn bằng, giao nhiệm vụ cụ thể và hoạt động theo lệnh của chính quyền phong kiến. Đây chính là điểm độc đáo: việc xác lập chủ quyền được thực hiện bằng một tổ chức có tính nhà nước, liên tục qua nhiều đời.
b) Những hoạt động chính
- Hằng năm, đội Hoàng Sa và đội Bắc Hải đi ra các đảo để:
- Khai thác sản vật biển: thu lượm hải sản quý (hải sâm, đồi mồi, ốc, ba ba…) và thu nhặt hàng hoá, khí cụ, vàng bạc từ những con tàu bị đắm trôi dạt vào đảo, đem nộp cho triều đình.
- Dựng bia, cắm mốc, đo đạc, vẽ bản đồ và kiểm soát, tuần tra vùng biển đảo.
- Hoạt động diễn ra đều đặn, có tổ chức: thường đi vào mùa gió thuận (khoảng tháng 2 – 3) và trở về vào khoảng tháng 8 âm lịch.
- Qua đó, từ thế kỉ XVII – XVIII, chính quyền phong kiến Việt Nam (các chúa Nguyễn, rồi nhà Tây Sơn và tiếp đến nhà Nguyễn) đã thực thi và bảo vệ chủ quyền một cách liên tục, hoà bình đối với hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa.
c) Ý nghĩa
- Hoạt động của đội Hoàng Sa và đội Bắc Hải là bằng chứng lịch sử rõ ràng khẳng định Việt Nam đã xác lập và thực thi chủ quyền đối với quần đảo Hoàng Sa và quần đảo Trường Sa từ rất sớm.
- Đây là hình thức xác lập chủ quyền độc đáo, mang tính nhà nước, góp phần tạo cơ sở pháp lí và lịch sử cho việc đấu tranh bảo vệ chủ quyền biển đảo của nước ta ngày nay.
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.