Sách bài tập Lịch sử và Địa lí 8 Tập một

Giải Bài 1.2 trang 35 SBT Lịch sử và Địa lí 8

Bài 8. Phong trào Tây Sơn   Gợi ý trả lời

Đề bài

Từ kết quả hoàn thiện sơ đồ trên, hãy nêu nhận xét về điểm chung và nổi bật của các cuộc khởi nghĩa đó. Em có ấn tượng với cuộc khởi nghĩa nào nhất? Vì sao?

Gợi ý trả lời

a) Nhận xét về điểm chung và nổi bật của các cuộc khởi nghĩa

- Về lực lượng và tính chất: Đây đều là những cuộc khởi nghĩa của nông dân (được đông đảo dân nghèo hưởng ứng), mang tính chất chống phong kiến.

- Về nguyên nhân: Cùng bùng nổ trong thế kỉ XVIII, khi chính quyền phong kiến Lê – Trịnh ở Đàng Ngoài suy yếu, mục nát; quan lại tham nhũng, tô thuế nặng nề, mất mùa đói kém khiến đời sống nhân dân cực khổ, mâu thuẫn xã hội trở nên gay gắt.

- Về mục tiêu: Đều nhằm lật đổ (chống lại) chính quyền phong kiến thối nát, đòi quyền sống và quyền lợi cho nông dân.

- Về quy mô, thời gian: Nổ ra liên tục, rộng khắp trên nhiều địa bàn ở Đàng Ngoài; nhiều cuộc kéo dài hàng chục năm (như khởi nghĩa Hoàng Công Chất, Nguyễn Danh Phương, Nguyễn Hữu Cầu…).

- Về kết quả: Các cuộc khởi nghĩa cuối cùng đều bị đàn áp và thất bại, nhưng đã làm lung lay tận gốc nền thống trị của chính quyền Lê – Trịnh, thể hiện tinh thần đấu tranh bất khuất của nhân dân và báo hiệu sự sụp đổ tất yếu của chế độ phong kiến đương thời.

→ Điểm nổi bật nhất: các cuộc khởi nghĩa diễn ra liên tục, quyết liệt và kéo dài, tuy thất bại nhưng đã chuẩn bị tiền đề ("dọn đường") cho sự bùng nổ và thắng lợi của phong trào Tây Sơn sau này.

b) Cuộc khởi nghĩa em ấn tượng nhất

(Đây là câu hỏi mở nêu cảm nhận cá nhân, có thể trình bày theo gợi ý sau)

Em ấn tượng nhất với khởi nghĩa Nguyễn Hữu Cầu (biệt danh *quận He*). Vì:
- Nghĩa quân hoạt động mạnh mẽ, quyết liệt ở vùng Hải Phòng – Kinh Bắc – Sơn Nam, nhiều lần đánh bại quân triều đình.
- Ông nêu cao khẩu hiệu "lấy của nhà giàu chia cho dân nghèo", nên được đông đảo nhân dân lao động hết lòng ủng hộ, đi theo.
- Cuộc khởi nghĩa thể hiện rõ tinh thần nghĩa hiệp, vì dân nghèo và ý chí đấu tranh bất khuất chống áp bức – đó là điều khiến em cảm phục nhất.

*(Em cũng có thể chọn khởi nghĩa Hoàng Công Chất vì kéo dài tới khoảng 30 năm và có công bảo vệ vùng biên giới Tây Bắc.)*

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.