Giải Bài tập 1 trang 44 SBT Ngữ văn 7
Đề bài
Chuẩn bị bài nói và tập nói về chủ đề: Vai trò của thiên nhiên đối với đời sống của con người.
Gợi ý trả lời
Bài tập 1 (trang 45) — Ôn tập: Nói và nghe
Đề bài: Chuẩn bị bài nói và tập nói về chủ đề: *Vai trò của thiên nhiên đối với đời sống của con người.*
Đây là bài luyện nói, nên lời giải trình bày theo đúng ba bước của phần Nói và nghe trong SGK Ngữ văn 7 (KNTT): *chuẩn bị nội dung nói → lập dàn ý → tập nói*.
---
a) Chuẩn bị nội dung nói
- Xác định mục đích nói: thuyết phục người nghe thấy được vai trò to lớn của thiên nhiên và ý thức bảo vệ thiên nhiên.
- Xác định người nghe: thầy cô và các bạn trong lớp.
- Thu thập ý và dẫn chứng: thiên nhiên cho con người không khí, nước, lương thực; cho cảnh đẹp để nghỉ ngơi, thư giãn; là nguồn cảm hứng cho thơ ca, nghệ thuật; đồng thời con người đang làm thiên nhiên bị tổn hại (chặt rừng, ô nhiễm) nên cần chung tay bảo vệ.
b) Lập dàn ý bài nói
- Mở đầu: Nêu vấn đề và chào người nghe. *Ví dụ:* "Thưa thầy cô và các bạn, thiên nhiên là ngôi nhà chung, là người bạn lớn của con người. Hôm nay em xin trình bày về vai trò của thiên nhiên đối với đời sống của chúng ta."
- Nội dung chính: trình bày lần lượt các vai trò, mỗi vai trò kèm dẫn chứng:
1. Thiên nhiên duy trì sự sống: cung cấp không khí để thở, nước để uống, đất để trồng trọt, cây xanh điều hòa khí hậu.
2. Thiên nhiên cung cấp của cải vật chất: rừng cho gỗ, biển cho tôm cá, lòng đất cho khoáng sản phục vụ lao động, sản xuất.
3. Thiên nhiên bồi đắp đời sống tinh thần: cảnh đẹp núi non, sông nước giúp con người thư thái; là nguồn cảm hứng bất tận cho văn học, hội họa, âm nhạc.
4. Liên hệ – trách nhiệm: thiên nhiên đang bị tàn phá (ô nhiễm, mất rừng, biến đổi khí hậu), vì vậy mỗi người cần trân trọng và bảo vệ thiên nhiên bằng những việc làm cụ thể (trồng cây, giữ vệ sinh, tiết kiệm tài nguyên).
- Kết thúc: Khẳng định lại vai trò của thiên nhiên và kêu gọi hành động, cảm ơn người nghe. *Ví dụ:* "Bảo vệ thiên nhiên chính là bảo vệ cuộc sống của chính chúng ta. Em xin cảm ơn thầy cô và các bạn đã lắng nghe."
c) Tập nói
- Nói to, rõ ràng, tự tin; bám theo dàn ý chứ không đọc thuộc lòng từng chữ.
- Chú ý ngữ điệu, kết hợp ánh mắt, cử chỉ hướng về người nghe; có thể dùng tranh ảnh minh họa.
- Trình bày trong thời gian hợp lí (khoảng 3–5 phút), bảo đảm đủ ba phần mở đầu – nội dung – kết thúc.
- Nói xong, lắng nghe nhận xét của thầy cô, các bạn để rút kinh nghiệm và chỉnh sửa.
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.