Giải Bài 1 trang 16 SBT Ngữ văn 7
Đề bài
NGỮ LIỆU: …mẹ và tôi, khi nghe thấy tiếng cửa trước mở khi nhận ra người nhà, phát ra một tiếng chào đón khe khẽ, rồi đóng lại dưới nhà…
Ba tiếng sau, tôi khe khẽ vặn nắm đấm đồng ở cửa phòng bố mẹ, nín thở, rón rén đi qua bóng tối mênh mông như khoảng cách giữa các hành tinh, tay vươn về phía cái va li nhỏ màu đen ở đuôi giường nơi bố mẹ tôi đang ngủ. Tôi chộp lấy nó và lặng lẽ chạy về phòng mình, thầm nghĩ, bố sẽ không cho mình biết, bố không muốn mình biết.
Và từ cái va li mở rộng, bộ đồng phục đen của bố bung ra như một tinh vân đen, trên lớp vải đây đó lấp lánh những vì sao xa xăm. Tôi mân mê lớp vải đen giữa hai bàn tay nóng hổi của mình; tôi ngửi thấy mùi kim loại của sao Hoả, mùi lá trường xuân xanh tươi của sao Kim, mùi lưu huỳnh và lửa của sao Thuỷ; và tôi ngửi thấy cả mùi của Mặt Trăng trắng sữa và những vì sao cứng rắn. Tôi nhét bộ đồng phục vào cái máy li tâm tôi đã làm trong xưởng kĩ thuật lớp Chín của tôi năm đó, rồi bật máy lên. Chẳng mấy chốc một lớp bột mịn đã rơi vào một cái bình cổ cong. Tôi đẩy nó vào dưới kính hiển vi. Và trong khi bố mẹ tôi ngủ say không biết gì, trong khi cả ngôi nhà cũng say ngủ, những lò nướng tự động, rô-bốt phục vụ và cọ rửa đã chìm vào giấc ngủ điện tử, tôi nhìn xuống những hạt bụi sáng rực của sao băng, đuôi sao chổi và đất mùn từ sao Thổ xa xôi lấp lánh như chính những hành tinh, kéo tôi qua ống kính hiển vi để bay hàng tỉ dặm vào vũ trụ, với một gia tốc kinh hồn.
Lúc bình minh, mệt nhoài sau chuyến hành trình của mình và sợ bị phát hiện, tôi trả bộ đồng phục đã gói gọn vào va li về phòng bố mẹ.
Sau đó tôi ngủ, rồi bị đánh thức bởi tiếng còi của chiếc xe giặt khô vừa đỗ lại trước sân. Họ lấy bộ đồng phục đen đem đi. Thật may là mình đã không đợi, tôi thầm nghĩ. Vì một tiếng sau bộ đồng phục sẽ được trả về, mọi đích đến và hành trình đều đã bị gột sạch khỏi nó.
Tôi ngủ lại, với một ống nhỏ đựng thứ bụi thần kì đó trong túi áo, bên trên chỗ tim đập.
Nhân vật cậu bé đã chế tạo ra thiết bị gì? Thiết bị đó có công dụng như thế nào?
Gợi ý trả lời
Nhân vật cậu bé đã chế tạo ra thiết bị gì?
Cậu bé đã tự tay chế tạo ra một chiếc máy li tâm trong xưởng kĩ thuật năm học lớp Chín của mình. Chi tiết này được nói rõ trong câu: *"Tôi nhét bộ đồng phục vào cái máy li tâm tôi đã làm trong xưởng kĩ thuật lớp Chín của tôi năm đó, rồi bật máy lên."*
Thiết bị đó có công dụng như thế nào?
Chiếc máy li tâm được cậu bé dùng để tách lấy lớp bụi mịn còn vương trên bộ đồng phục đen của bố – thứ bụi của những chuyến du hành vũ trụ (bụi sao băng, đuôi sao chổi, đất mùn từ sao Thổ, cùng "mùi" của các hành tinh sao Hoả, sao Kim, sao Thuỷ, Mặt Trăng). Công dụng cụ thể thể hiện qua các bước:
- a) Khi cho bộ đồng phục vào máy và bật lên, máy quay li tâm làm bong ra *"một lớp bột mịn"*, lớp bột này *"đã rơi vào một cái bình cổ cong"* – tức là máy giúp gom, tách phần bụi li ti bám trên vải thành một mẫu vật thu được.
-
b) Nhờ có mẫu bụi ấy, cậu bé đưa nó xuống kính hiển vi để quan sát những *"hạt bụi sáng rực của sao băng, đuôi sao chổi và đất mùn từ sao Thổ"*. Qua đó, thiết bị đã giúp cậu bé được "du hành" trong tưởng tượng – như bị *"kéo… qua ống kính hiển vi để bay hàng tỉ dặm vào vũ trụ"*, chạm tới những hành trình kì diệu của bố mà bố giấu không cho cậu biết.
Như vậy, máy li tâm là sản phẩm sáng chế của một cậu bé say mê khoa học và vũ trụ; công dụng của nó là chiết tách lớp bụi vũ trụ bám trên đồng phục của bố để cậu bé có thể khám phá, quan sát và sống trong thế giới viễn tưởng đầy mê hoặc của những vì sao, hành tinh.
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.