Giải Bài tập 3 - 4 trang 4 SBT Ngữ văn 7
Đề bài
Các từ ngữ: sinh tồn, đi đời, đàn, tổ, xứ sở,… trong lời thoại cho thấy kiến tập trung quan tâm điều gì?
(văn bản: Con mối và con kiến (SGK Ngữ văn 7, tập hai, tr. 8 – 9))
Gợi ý trả lời
Phân tích các từ ngữ trong lời thoại của kiến:
- sinh tồn: sự sống còn, sự tồn tại lâu dài.
- đi đời: sự chết, sự bị tiêu diệt, mất mạng.
- đàn, tổ, xứ sở: chỉ cả cộng đồng, cả tập thể loài kiến cùng chung sống — không phải một cá nhân riêng lẻ.
Nhận xét:
Các từ ngữ này đều hướng về sự sống còn chung của cả cộng đồng chứ không phải về sự hưởng thụ của riêng từng con. Khác với con mối chỉ lo ăn no, béo tốt, sống an nhàn cho bản thân, con kiến lại lo nghĩ cho vận mệnh của cả đàn, cả tổ, cả giống nòi ("xứ sở").
Qua đó, các từ ngữ cho thấy kiến tập trung quan tâm đến sự sinh tồn, sự tồn vong lâu dài của cả tập thể, cả cộng đồng loài kiến. Kiến chăm chỉ lao động, tích trữ, xây đắp là vì lo cho sự bền vững và an toàn của cả đàn, tránh cho cộng đồng khỏi nguy cơ "đi đời" (bị diệt vong), chứ không ích kỉ hưởng thụ cho riêng mình như con mối.
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.