Sách bài tập Ngữ văn 8 Tập một

Giải Bài tập 6, câu 2 trang 41 SBT Ngữ văn 8

Đọc hiểu truyện cười   Gợi ý trả lời

Đề bài

Nhận xét về tình huống được nói tới trong truyện. Theo em, trên thực tế có thể xảy ra tình huống như vậy không?
(văn bản: Lười đâu mà lười thế (Kho tàng truyện tiếu lâm Việt Nam, Nguyễn Cừ – Phan Trọng Thưởng biên soạn, sưu tầm, chọn tuyển))

Gợi ý trả lời

a) Nhận xét về tình huống trong truyện

Tình huống trong truyện *Lười đâu mà lười thế* được xây dựng bằng thủ pháp phóng đại, cường điệu đến mức phi lí: người chồng lười đến mức vợ phải làm sẵn một chiếc bánh thật to, xỏ dây tròng vào cổ để anh ta chỉ việc cúi xuống ăn mà sống qua mấy ngày vợ đi vắng. Vậy mà khi về, vợ thấy chồng đã chết đói, bởi anh ta chỉ ăn hết phần bánh ngay trước miệng, còn phần bánh ở phía sau thì… lười không buồn xoay lại để ăn.

- Đây là một tình huống gây cười điển hình của truyện cười dân gian: mâu thuẫn trái tự nhiên được đẩy lên tột cùng (có sẵn thức ăn ngay bên mình mà vẫn chết đói chỉ vì lười xoay chiếc bánh).
- Tình huống ấy làm bật ra tiếng cười, đồng thời phê phán, chế giễu thói lười biếng đã thành bản tính, lười đến mức tự hại chính mình.

b) Trên thực tế có thể xảy ra tình huống như vậy không?

Trên thực tế không thể xảy ra tình huống như vậy. Không một người bình thường nào lại lười đến mức để mình chết đói trong khi thức ăn ở ngay trước mặt, chỉ cần đưa tay xoay chiếc bánh là ăn được. Chi tiết này hoàn toàn là hư cấu, bịa đặt, phóng đại của tác giả dân gian.

Mục đích của sự phóng đại phi lí ấy không phải để kể một chuyện có thật, mà là một cách nói ngoa dụ nhằm tô đậm, khắc sâu thói xấu, tạo tiếng cười sảng khoái và gửi gắm bài học: hãy tránh xa tính lười biếng, vì lười biếng có thể dẫn đến những hậu quả tai hại cho chính bản thân mình.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.