Sách bài tập Ngữ văn 8 Tập hai

Giải Bài tập 2 trang 40 SBT Ngữ văn 8

Bài 10. Sách - Người bạn đồng hành   Gợi ý trả lời

Đề bài

Trong vai trò một tác giả (nhà văn hoặc nhà thơ), em hãy lựa chọn thể loại yêu thích và viết tác phẩm của mình.

Gợi ý trả lời

Hướng dẫn và bài làm mẫu

Đây là bài tập thực hành sáng tạo: em hình dung mình là một *tác giả* thực thụ, chọn một thể loại mình yêu thích rồi viết một tác phẩm hoàn chỉnh của riêng mình. Em có thể chọn làm nhà thơ (viết một bài thơ) hoặc nhà văn (viết một truyện ngắn / đoạn văn tự sự). Dưới đây là gợi ý các bước và một bài mẫu để tham khảo.

a) Lựa chọn thể loại và chuẩn bị ý tưởng

- Chọn thể loại yêu thích: ví dụ *thơ bốn chữ / năm chữ / lục bát* (nếu thích nhịp điệu, cảm xúc) hoặc *truyện ngắn* (nếu thích kể chuyện, xây dựng nhân vật).
- Xác định đề tài gần gũi: tình cảm gia đình, tình bạn, mái trường, thiên nhiên quê hương, một kỉ niệm đáng nhớ…
- Xác định cảm xúc / thông điệp chính muốn gửi gắm.
- Hình dung bố cục: mở đầu – triển khai – kết (với truyện là: tình huống – diễn biến – kết thúc; với thơ là mạch cảm xúc từ khơi gợi đến lắng đọng).

b) Viết tác phẩm (bài mẫu — thể loại: thơ năm chữ)

> Góc sân nhà em
>
> Sáng mai thức dậy sớm
> Nắng rải vàng góc sân
> Giàn bầu xanh lấp ló
> Ong bướm bay tần ngần.
>
> Bà ngồi bên hiên nhỏ
> Têm miếng trầu cánh phượng
> Tiếng chổi tre xào xạc
> Quét gọn cả mùa thương.
>
> Con mèo lười nằm ngủ
> Cuộn tròn trong nắng mai
> Em ngồi bên cửa sổ
> Thương quê đến thật dài.

c) Giới thiệu đôi nét về tác phẩm (lời tác giả)

- *Thể loại:* thơ năm chữ (mỗi dòng 5 tiếng, gieo vần chân, nhịp 2/3).
- *Đề tài:* khung cảnh bình dị nơi góc sân nhà và tình cảm với quê hương, với bà.
- *Chủ đề / thông điệp:* trân trọng những điều giản dị, thân thuộc quanh ta; tình yêu gia đình và quê hương được nuôi dưỡng từ những khoảnh khắc đời thường.
- *Biện pháp nghệ thuật đã dùng:* hình ảnh gần gũi (giàn bầu, trầu cánh phượng, chổi tre), nhân hoá ("con mèo lười", "quét gọn cả mùa thương"), ngôn ngữ trong sáng, nhịp điệu nhẹ nhàng phù hợp cảm xúc lắng đọng.

d) Tự kiểm tra và hoàn thiện

- Đọc lại xem thể loại đã được tuân thủ chưa (số tiếng, vần, nhịp nếu là thơ; cốt truyện – nhân vật nếu là truyện).
- Kiểm tra chính tả, cách dùng từ, dấu câu.
- Đảm bảo tác phẩm thể hiện rõ cảm xúc và thông điệp của riêng em; chỉnh sửa những chỗ còn gượng ép cho tự nhiên hơn.

*Lưu ý:* Đây chỉ là bài mẫu tham khảo. Em hãy chọn thể loại mình thực sự yêu thích và viết tác phẩm bằng trải nghiệm, cảm xúc của chính mình để bài làm mang dấu ấn cá nhân.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.