Sách bài tập Toán 10 Tập một

Giải Bài 1.5 trang 7 SBT Toán 10

Bài 1. Mệnh đề

Đề bài

Xác định tính đúng sai của mệnh đề đảo của các mệnh đề sau:

a) Nếu số tự nhiên nn có tổng các chữ số bằng 6 thì số tự nhiên nn chia hết cho 3.

b) Nếu x>yx > y thì x3>y3x^3 > y^3.

Lời giải

Nhắc lại: Mệnh đề đảo của mệnh đề "Nếu PP thì QQ" là mệnh đề "Nếu QQ thì PP".

a) Mệnh đề đã cho: "Nếu số tự nhiên nn có tổng các chữ số bằng 6 thì nn chia hết cho 3."

Mệnh đề đảo là: "Nếu số tự nhiên nn chia hết cho 3 thì nn có tổng các chữ số bằng 6."

Mệnh đề đảo này sai. Thật vậy, lấy n=9n = 9: số 9 chia hết cho 3 nhưng tổng các chữ số của nó bằng 9, khác 6. Vậy giả thiết đúng mà kết luận sai, nên mệnh đề đảo là mệnh đề sai.

b) Mệnh đề đã cho: "Nếu x>yx > y thì x3>y3x^3 > y^3."

Mệnh đề đảo là: "Nếu x3>y3x^3 > y^3 thì x>yx > y."

Mệnh đề đảo này đúng. Thật vậy, giả sử x3>y3x^3 > y^3, tức là x3−y3>0x^3 - y^3 > 0. Ta có
x3−y3=(x−y)(x2+xy+y2).x^3 - y^3 = (x - y)\left(x^2 + xy + y^2\right).
Mặt khác
x2+xy+y2=(x+y2)2+3y24≥0,x^2 + xy + y^2 = \left(x + \dfrac{y}{2}\right)^2 + \dfrac{3y^2}{4} \ge 0,
và biểu thức này chỉ bằng 0 khi x=y=0x = y = 0. Vì x3−y3>0x^3 - y^3 > 0 nên tích khác 0, do đó x2+xy+y2>0x^2 + xy + y^2 > 0. Suy ra x−y>0x - y > 0, tức là x>yx > y. Vậy mệnh đề đảo đúng.

Đáp số

Mệnh đề đảo saiMệnh đề đảo đúng

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.