Sách bài tập Toán 11 Tập hai

Giải Bài 7.19 trang 34 SBT Toán 11

Bài 23. Đường thẳng vuông góc với mặt phẳng

Đề bài

Cho tứ diện đều ABCDABCD có độ dài các cạnh bằng aa. Gọi MM là trung điểm của CDCD, kẻ AHAH vuông góc với BMBM tại HH.

a) Chứng minh rằng AH⊥(BCD)AH \perp (BCD).

b) Tính côsin của góc giữa mặt phẳng (BCD)(BCD) và mặt phẳng (ACD)(ACD).

Lời giải

## a) Chứng minh AH⊥(BCD)AH \perp (BCD)

Vì ABCDABCD là tứ diện đều cạnh aa nên các tam giác ACDACD và BCDBCD đều là tam giác đều cạnh aa.

MM là trung điểm của CDCD, do đó:
- Trong tam giác đều ACDACD: AMAM là đường trung tuyến ứng với cạnh CDCD nên AM⊥CDAM \perp CD.
- Trong tam giác đều BCDBCD: BMBM là đường trung tuyến ứng với cạnh CDCD nên BM⊥CDBM \perp CD.

Ta có CD⊥AMCD \perp AM và CD⊥BMCD \perp BM, mà AMAM và BMBM là hai đường thẳng cắt nhau cùng nằm trong mặt phẳng (ABM)(ABM). Suy ra:
CD⊥(ABM).CD \perp (ABM).

Vì AH⊂(ABM)AH \subset (ABM) nên CD⊥AHCD \perp AH.

Mặt khác, theo cách dựng AH⊥BMAH \perp BM tại HH.

Vậy AHAH vuông góc với hai đường thẳng cắt nhau BMBM và CDCD cùng nằm trong mặt phẳng (BCD)(BCD) (chúng cắt nhau tại MM). Do đó:
AH⊥(BCD).(đpcm)AH \perp (BCD). \quad \text{(đpcm)}

##

b) Côsin góc giữa hai mặt phẳng (BCD)(BCD) và (ACD)(ACD)

Hai mặt phẳng (BCD)(BCD) và (ACD)(ACD) có giao tuyến là CDCD.

Tại MM là trung điểm CDCD, theo câu a) ta có:
- AM⊥CDAM \perp CD với AM⊂(ACD)AM \subset (ACD),
- BM⊥CDBM \perp CD với BM⊂(BCD)BM \subset (BCD).

Vậy góc giữa hai mặt phẳng (BCD)(BCD) và (ACD)(ACD) bằng góc AMB^\widehat{AMB} (hoặc góc bù của nó).

Tính các cạnh của tam giác AMBAMB:
AM=BM=a32(đường cao tam giác đều cạnh a),AB=a.AM = BM = \dfrac{a\sqrt{3}}{2} \quad (\text{đường cao tam giác đều cạnh } a), \qquad AB = a.

Áp dụng định lí côsin trong tam giác AMBAMB:
cos⁡AMB^=AM2+BM2−AB22⋅AM⋅BM=3a24+3a24−a22⋅3a24=a223a22=13.\cos\widehat{AMB} = \dfrac{AM^2 + BM^2 - AB^2}{2 \cdot AM \cdot BM} = \dfrac{\dfrac{3a^2}{4} + \dfrac{3a^2}{4} - a^2}{2 \cdot \dfrac{3a^2}{4}} = \dfrac{\dfrac{a^2}{2}}{\dfrac{3a^2}{2}} = \dfrac{1}{3}.

Vì cos⁡AMB^=13>0\cos\widehat{AMB} = \dfrac{1}{3} > 0 nên AMB^\widehat{AMB} là góc nhọn, đó chính là góc giữa hai mặt phẳng.

Vậy côsin của góc giữa mặt phẳng (BCD)(BCD) và mặt phẳng (ACD)(ACD) bằng 13\dfrac{1}{3}.

Đáp số

đpcm13≈0,33\dfrac{1}{3} \approx 0,33

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.