Giải Bài 2.50 trang 34 SBT Toán 7
Đề bài
Cho một hình vuông có cạnh bằng 5 đơn vị và cho 76 điểm nằm bên trong hình vuông đó. Chứng tỏ rằng có một hình tròn với bán kính bằng đơn vị chứa trọn 4 trong số 76 điểm đã cho.
Lời giải
Áp dụng nguyên lí Dirichlet (nguyên lí chuồng bồ câu).
Bước 1 — Chia hình vuông thành 25 ô nhỏ.
Chia hình vuông cạnh đơn vị thành lưới hình vuông nhỏ bằng nhau, mỗi hình vuông nhỏ có cạnh bằng đơn vị.
Bước 2 — Áp dụng nguyên lí Dirichlet.
Ta có điểm nằm trong hình vuông nhỏ. Nếu mỗi hình vuông nhỏ chứa nhiều nhất điểm thì cả ô chỉ chứa nhiều nhất
trái với giả thiết có điểm. Do đó có ít nhất một hình vuông nhỏ (cạnh ) chứa ít nhất điểm trong số điểm đã cho.
Bước 3 — Hình vuông cạnh nằm trọn trong một hình tròn bán kính .
Xét hình vuông nhỏ cạnh chứa điểm nói trên. Đường chéo của nó bằng
Hình tròn nhận đường chéo này làm đường kính (tâm là giao điểm hai đường chéo) chứa trọn hình vuông nhỏ, và có bán kính
So sánh với : vì
nên .
Vậy hình tròn có tâm là tâm hình vuông nhỏ và bán kính chứa trọn hình vuông nhỏ (vì mọi điểm của hình vuông nhỏ đều cách tâm không quá ), nên chứa trọn cả điểm nằm trong hình vuông nhỏ đó.
Kết luận.
Luôn tồn tại một hình tròn bán kính đơn vị chứa trọn trong số điểm đã cho (đpcm).
Đáp số
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.