Sách bài tập Toán 7 Tập hai

Giải Bài 14 trang 70 SBT Toán 7

Bài tập ôn tập

Đề bài

Tròn đưa cho Vuông một tờ giấy, trên đó có vẽ điểm CC và hai đường thẳng aa và bb không đi qua CC, cho biết hai đường thẳng aa và bb không song song với nhau (giao điểm của aa và bb nằm ngoài tờ giấy). Tròn đố Vuông vẽ được đường thẳng cc đi qua CC sao cho ba đường thẳng a,b,ca, b, c đồng quy. Sau một hồi suy nghĩ, Vuông làm như sau (H.3):
– Vẽ đường thẳng đi qua CC và vuông góc với aa. Đường thẳng này cắt bb tại BB.
– Vẽ đường thẳng đi qua CC và vuông góc với bb. Đường thẳng này cắt aa tại AA.
Vuông khẳng định rằng đường thẳng cc cần vẽ chính là đường thẳng đi qua CC và vuông góc với ABAB.
Em hãy giải thích tại sao Vuông lại khẳng định như vậy.

Bài có hình vẽ / bảng trong sách — xem ở trang 70 · mở sách.
Hình trong bài (mô tả bằng lời):

Hình 3: Điểm C ở giữa tờ giấy. Hai đường thẳng a (phía trên, chếch lên) và b (phía dưới) không song song, giao điểm nằm ngoài tờ giấy. Qua C vẽ hai đường vuông góc hạ xuống a (tại điểm A, đoạn CA vuông góc với a) và xuống b (tại điểm B, đoạn CB vuông góc với b), ký hiệu góc vuông tại A và B. Đường thẳng c đi qua C. Các đường nét đứt thể hiện cách dựng đường vuông góc.

Lời giải

Phân tích. Gọi OO là giao điểm của hai đường thẳng aa và bb (điểm OO nằm ngoài tờ giấy). Vì aa và bb không song song nên OO tồn tại. Khi đó ba đường thẳng a,b,ca, b, c đồng quy có nghĩa là đường thẳng cc phải đi qua OO.

Ta sẽ chứng minh: đường thẳng đi qua CC và vuông góc với ABAB chính là đường thẳng đi qua OO, từ đó suy ra điều Vuông khẳng định.

Xét tam giác OABOAB.

Theo cách dựng của Vuông:

- Đường thẳng đi qua CC vuông góc với aa cắt bb tại BB, nên CB⊥aCB \perp a. Mà cạnh OAOA nằm trên đường thẳng aa, do đó CB⊥OACB \perp OA. Vậy CBCB là đường cao kẻ từ đỉnh BB của tam giác OABOAB.

- Đường thẳng đi qua CC vuông góc với bb cắt aa tại AA, nên CA⊥bCA \perp b. Mà cạnh OBOB nằm trên đường thẳng bb, do đó CA⊥OBCA \perp OB. Vậy CACA là đường cao kẻ từ đỉnh AA của tam giác OABOAB.

Áp dụng tính chất ba đường cao của tam giác.

Hai đường cao kẻ từ AA và từ BB của tam giác OABOAB cùng đi qua điểm CC, nên CC là giao điểm của hai đường cao, tức CC là trực tâm của tam giác OABOAB.

Mà ba đường cao của một tam giác cùng đi qua một điểm (đồng quy tại trực tâm). Do đó đường cao kẻ từ đỉnh OO cũng phải đi qua CC.

Đường cao kẻ từ OO là đường thẳng đi qua OO và vuông góc với cạnh ABAB. Vì nó đi qua CC nên nó chính là đường thẳng OCOC, và ta có OC⊥ABOC \perp AB.

Kết luận.

Như vậy, đường thẳng đi qua CC và vuông góc với ABAB chính là đường thẳng OCOC — đường thẳng này đi qua OO. Mà OO là giao điểm của aa và bb, nên đường thẳng cc đó đi qua OO, tức ba đường thẳng a,b,ca, b, c đồng quy tại OO.

Vì thế Vuông khẳng định đường thẳng cc cần vẽ là đường thẳng đi qua CC và vuông góc với ABAB (đpcm).

Đáp số

đpcm

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.