Sách bài tập Toán 8 Tập một

Giải Bài 3.14 trang 37 SBT Toán 8

Bài 11. Hình thang cân

Đề bài

Cho hình bình hành ABCDABCD với góc AA tù. Dựng bên ngoài hình bình hành đó các tam giác đều ABEABE và DAFDAF. Chứng minh rằng tam giác CEFCEF là tam giác đều (Gợi ý: Chứng minh các tam giác AEFAEF, DCFDCF, BECBEC bằng nhau).

Lời giải

Phân tích các yếu tố bằng nhau

Vì ABCDABCD là hình bình hành nên:
AB=CD,AD=BC,A^=C^,B^=D^=180∘−A^.AB = CD,\quad AD = BC,\quad \widehat{A} = \widehat{C},\quad \widehat{B} = \widehat{D} = 180^\circ - \widehat{A}.

Đặt DAB^=α\widehat{DAB} = \alpha (góc tù). Khi đó ADC^=ABC^=180∘−α\widehat{ADC} = \widehat{ABC} = 180^\circ - \alpha.

Vì tam giác ABEABE đều nên EA=EB=ABEA = EB = AB và EAB^=EBA^=60∘\widehat{EAB} = \widehat{EBA} = 60^\circ.

Vì tam giác DAFDAF đều nên FA=FD=ADFA = FD = AD và FAD^=FDA^=60∘\widehat{FAD} = \widehat{FDA} = 60^\circ.

a) Tính ba góc EAF^, CDF^, EBC^\widehat{EAF},\ \widehat{CDF},\ \widehat{EBC}

- Quanh điểm AA có bốn góc có tổng bằng 360∘360^\circ, trong đó hai tam giác đều dựng ra phía ngoài hình bình hành nên:
EAF^=360∘−DAB^−EAB^−FAD^=360∘−α−60∘−60∘=240∘−α.\widehat{EAF} = 360^\circ - \widehat{DAB} - \widehat{EAB} - \widehat{FAD} = 360^\circ - \alpha - 60^\circ - 60^\circ = 240^\circ - \alpha.

- Tam giác DAFDAF dựng ra ngoài nên tia DFDF nằm ngoài hình bình hành, do đó:
CDF^=ADC^+FDA^=(180∘−α)+60∘=240∘−α.\widehat{CDF} = \widehat{ADC} + \widehat{FDA} = (180^\circ - \alpha) + 60^\circ = 240^\circ - \alpha.

- Tam giác ABEABE dựng ra ngoài nên tia BEBE nằm ngoài hình bình hành, do đó:
EBC^=ABC^+EBA^=(180∘−α)+60∘=240∘−α.\widehat{EBC} = \widehat{ABC} + \widehat{EBA} = (180^\circ - \alpha) + 60^\circ = 240^\circ - \alpha.

Vậy EAF^=CDF^=EBC^=240∘−α.\widehat{EAF} = \widehat{CDF} = \widehat{EBC} = 240^\circ - \alpha.

b) Chứng minh ba tam giác AEF, DCF, BECAEF,\ DCF,\ BEC bằng nhau

Xét △AEF\triangle AEF và △DCF\triangle DCF:
- AE=DCAE = DC (cùng bằng ABAB);
- AF=DFAF = DF (cùng bằng ADAD);
- EAF^=CDF^\widehat{EAF} = \widehat{CDF} (chứng minh trên).

Do đó △AEF=△DCF\triangle AEF = \triangle DCF (c.g.c). Suy ra EF=CF.(1)EF = CF.\quad (1)

Xét △AEF\triangle AEF và △BEC\triangle BEC:
- AE=BEAE = BE (cùng bằng ABAB);
- AF=BCAF = BC (cùng bằng ADAD);
- EAF^=EBC^\widehat{EAF} = \widehat{EBC} (chứng minh trên).

Do đó △AEF=△BEC\triangle AEF = \triangle BEC (c.g.c). Suy ra EF=EC.(2)EF = EC.\quad (2)

c) Kết luận

Từ (1)(1) và (2)(2) ta có:
CE=EF=CF.CE = EF = CF.

Tam giác CEFCEF có ba cạnh bằng nhau nên tam giác CEFCEF là tam giác đều (đpcm).

*Kiểm tra lại:* ba tam giác AEF, DCF, BECAEF,\ DCF,\ BEC có hai cặp cạnh AB, ADAB,\ AD và góc xen giữa 240∘−α240^\circ-\alpha hoàn toàn như nhau, nên cạnh thứ ba của chúng (EF, FC, ECEF,\ FC,\ EC) bằng nhau — phù hợp với kết luận.

Đáp số

đpcm

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.