Sách bài tập Toán 8 Tập hai

Giải Bài 6 trang 81 SBT Toán 8

Bài tập ôn tập cuối năm - Đại số

Đề bài

Cho phân thức đại số P=x3+8x2−4P = \dfrac{x^3+8}{x^2-4}.

a) Tìm điều kiện xác định của phân thức.

b) Rút gọn phân thức đã cho.

c) Sử dụng kết quả câu b), tìm tất cả các số nguyên xx sao cho giá trị của phân thức PP đã cho là số nguyên.

Lời giải

a) Điều kiện xác định

Phân thức P=x3+8x2−4P = \dfrac{x^3+8}{x^2-4} xác định khi mẫu thức khác 00:
x2−4≠0⇔(x−2)(x+2)≠0⇔x≠2 và x≠−2.x^2 - 4 \neq 0 \Leftrightarrow (x-2)(x+2) \neq 0 \Leftrightarrow x \neq 2 \text{ và } x \neq -2.

Vậy điều kiện xác định là x≠2x \neq 2 và x≠−2x \neq -2.

b) Rút gọn phân thức

Phân tích tử và mẫu thành nhân tử:
x3+8=x3+23=(x+2)(x2−2x+4),x^3 + 8 = x^3 + 2^3 = (x+2)(x^2 - 2x + 4),
x2−4=(x−2)(x+2).x^2 - 4 = (x-2)(x+2).

Do đó, với x≠2x \neq 2 và x≠−2x \neq -2:
P=(x+2)(x2−2x+4)(x−2)(x+2)=x2−2x+4x−2.P = \dfrac{(x+2)(x^2-2x+4)}{(x-2)(x+2)} = \dfrac{x^2 - 2x + 4}{x - 2}.

c) Tìm các số nguyên xx để PP nhận giá trị nguyên

Từ kết quả câu b), ta tách:
P=x2−2x+4x−2=x(x−2)+4x−2=x+4x−2.P = \dfrac{x^2 - 2x + 4}{x-2} = \dfrac{x(x-2) + 4}{x-2} = x + \dfrac{4}{x-2}.

Với xx là số nguyên thì xx nguyên, nên PP là số nguyên khi và chỉ khi 4x−2\dfrac{4}{x-2} là số nguyên, tức là (x−2)(x-2) là ước của 44:
x−2∈{±1; ±2; ±4}.x - 2 \in \{\pm 1;\ \pm 2;\ \pm 4\}.

Lập bảng các giá trị:

| x−2x-2 | −4-4 | −2-2 | −1-1 | 11 | 22 | 44 |
|---|---|---|---|---|---|---|
| xx | −2-2 | 00 | 11 | 33 | 44 | 66 |

Đối chiếu điều kiện xác định x≠2x \neq 2 và x≠−2x \neq -2: loại giá trị x=−2x = -2.

Các giá trị còn lại: x∈{0; 1; 3; 4; 6}x \in \{0;\ 1;\ 3;\ 4;\ 6\}.

Kiểm tra lại:
- x=0x = 0: P=0+4−2=−2P = 0 + \dfrac{4}{-2} = -2 (nguyên).
- x=1x = 1: P=1+4−1=−3P = 1 + \dfrac{4}{-1} = -3 (nguyên).
- x=3x = 3: P=3+41=7P = 3 + \dfrac{4}{1} = 7 (nguyên).
- x=4x = 4: P=4+42=6P = 4 + \dfrac{4}{2} = 6 (nguyên).
- x=6x = 6: P=6+44=7P = 6 + \dfrac{4}{4} = 7 (nguyên).

Vậy tất cả các số nguyên cần tìm là x∈{0; 1; 3; 4; 6}x \in \{0;\ 1;\ 3;\ 4;\ 6\}.

Đáp số

x ≠ 2 và x ≠ -2P = (x² - 2x + 4)/(x - 2)x ∈ {0; 1; 3; 4; 6}

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.