Sách bài tập Toán 9 Tập một

Giải Bài 2.27 trang 29 SBT Toán 9

Bài tập cuối chương II

Đề bài

Hai ô tô khởi hành cùng một lúc từ AA đến BB trên cùng quãng đường dài 150 km. Vận tốc xe thứ nhất hơn vận tốc xe thứ hai là 10 km/h và xe thứ nhất đến BB sớm hơn xe thứ hai là 30 phút. Hỏi vận tốc của hai xe là bao nhiêu?

Lời giải

Bước 1: Chọn ẩn và điều kiện.

Gọi vận tốc của xe thứ hai là xx (km/h), điều kiện x>0x > 0.

Khi đó vận tốc của xe thứ nhất (xe nhanh hơn) là x+10x + 10 (km/h).

Bước 2: Biểu diễn thời gian và lập phương trình.

Đổi 3030 phút =12= \dfrac{1}{2} giờ.

- Thời gian xe thứ hai đi hết quãng đường 150150 km là 150x\dfrac{150}{x} (giờ).
- Thời gian xe thứ nhất đi hết quãng đường 150150 km là 150x+10\dfrac{150}{x+10} (giờ).

Vì xe thứ nhất đến BB sớm hơn xe thứ hai 12\dfrac{1}{2} giờ nên thời gian của xe thứ hai lớn hơn thời gian của xe thứ nhất là 12\dfrac{1}{2} giờ:

150x−150x+10=12.\frac{150}{x} - \frac{150}{x+10} = \frac{1}{2}.

Bước 3: Giải phương trình.

Quy đồng và khử mẫu (nhân hai vế với 2x(x+10)>02x(x+10) > 0):

300(x+10)−300x=x(x+10)300(x+10) - 300x = x(x+10)

300x+3000−300x=x2+10x300x + 3000 - 300x = x^2 + 10x

x2+10x−3000=0.x^2 + 10x - 3000 = 0.

Ta có Δ=102+4⋅3000=100+12000=12100>0\Delta = 10^2 + 4\cdot 3000 = 100 + 12000 = 12100 > 0, nên Δ=110\sqrt{\Delta} = 110.

x1=−10+1102=50;x2=−10−1102=−60.x_1 = \frac{-10 + 110}{2} = 50; \qquad x_2 = \frac{-10 - 110}{2} = -60.

Đối chiếu điều kiện x>0x > 0: loại x2=−60x_2 = -60, nhận x=50x = 50.

Bước 4: Kết luận và thử lại.

Vận tốc xe thứ hai là 5050 km/h; vận tốc xe thứ nhất là 50+10=6050 + 10 = 60 km/h.

Thử lại: thời gian xe thứ hai =15050=3= \dfrac{150}{50} = 3 giờ; thời gian xe thứ nhất =15060=2,5= \dfrac{150}{60} = 2{,}5 giờ. Hiệu hai thời gian là 3−2,5=0,53 - 2{,}5 = 0{,}5 giờ =30= 30 phút. Thỏa mãn đề bài.

Vậy vận tốc của hai xe lần lượt là 6060 km/h và 5050 km/h.

Đáp số

Xe thứ nhất: 60 km/h; xe thứ hai: 50 km/h

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.