Sách giáo khoa Công nghệ 12

Giải Câu hỏi trang 58 SGK Công nghệ 12

Bài 11. Quản lí môi trường nuôi thuỷ sản   Gợi ý trả lời

Đề bài

Tại sao phải quản lí môi trường nuôi thuỷ sản? Những biện pháp nào thường được áp dụng trong quản lí môi trường nuôi thuỷ sản? Làm thế nào để xác định được một số chỉ tiêu cơ bản của nước nuôi thuỷ sản (Hình 11.1)?

Bài có hình vẽ / bảng trong sách — xem ở trang 58 · mở sách.
Hình trong bài (mô tả bằng lời):

Hình 11.1. Kiểm tra chất lượng nước nuôi thuỷ sản — ảnh một người mặc áo xanh, đeo găng tay cao su, ngồi bên bờ nước dùng thiết bị lấy/đo mẫu nước.

Gợi ý trả lời

a) Tại sao phải quản lí môi trường nuôi thuỷ sản?

- Môi trường nước là nơi sinh sống trực tiếp của động vật thuỷ sản; chất lượng nước (nhiệt độ, độ trong, pH, oxygen hoà tan, NH₃, NO₂⁻…) ảnh hưởng trực tiếp đến sinh trưởng, phát triển, khả năng chống chịu bệnh và tỉ lệ sống của vật nuôi.
- Trong quá trình nuôi, thức ăn dư thừa, chất thải của vật nuôi và xác sinh vật phân huỷ làm nước nhanh bị ô nhiễm, thiếu oxygen, sinh khí độc (NH₃, H₂S…), tạo điều kiện cho mầm bệnh phát triển.
- Quản lí tốt môi trường giúp giữ các chỉ tiêu nước luôn nằm trong ngưỡng thích hợp, phòng ngừa dịch bệnh, giảm hao hụt, nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm và bảo vệ môi trường sinh thái xung quanh. Vì vậy quản lí môi trường là khâu bắt buộc, có tính quyết định đến hiệu quả nuôi thuỷ sản.

b) Những biện pháp thường được áp dụng trong quản lí môi trường nuôi thuỷ sản

- *Quản lí chất lượng nước:* thường xuyên đo, theo dõi các chỉ tiêu (nhiệt độ, độ trong, pH, oxygen hoà tan, NH₃, NO₂⁻…); thay nước, cấp nước sạch định kì.
- *Tăng cường oxygen và lưu thông nước:* dùng quạt nước, máy sục khí, máy bơm để tăng oxygen hoà tan và tránh phân tầng nước.
- *Quản lí thức ăn:* cho ăn đúng lượng, đúng cách để hạn chế thức ăn dư thừa gây ô nhiễm.
- *Xử lí, cải tạo môi trường:* sử dụng chế phẩm sinh học, hoá chất, vôi… để ổn định pH, phân huỷ chất hữu cơ, khử khí độc và mầm bệnh; định kì xử lí đáy ao, loại bỏ bùn và chất thải.
- *Kiểm soát nguồn nước và sinh vật:* lọc, lắng, khử trùng nước trước khi cấp; ngăn địch hại, sinh vật gây bệnh xâm nhập.

c) Cách xác định một số chỉ tiêu cơ bản của nước nuôi thuỷ sản (Hình 11.1)

Lấy mẫu nước đại diện rồi đo, phân tích bằng dụng cụ/thiết bị chuyên dùng ngay tại ao hoặc trong phòng thí nghiệm:
- *Nhiệt độ:* đo bằng nhiệt kế.
- *Độ trong:* dùng đĩa Secchi, đọc độ sâu khi vừa không còn nhìn thấy đĩa.
- *pH:* dùng giấy quỳ/thang so màu hoặc máy đo pH.
- *Oxygen hoà tan (DO):* dùng bộ test kit so màu hoặc máy đo DO.
- *Hàm lượng NH₃, NO₂⁻…:* dùng bộ thử (test kit) so màu hoặc máy đo chuyên dụng.

Nên đo định kì vào thời điểm cố định trong ngày, so sánh kết quả với ngưỡng thích hợp của loài nuôi để kịp thời điều chỉnh môi trường.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.