Giải Câu 8 trang 25 SGK Hoá học 10
Đề bài
Silicon được sử dụng trong nhiều ngành công nghiệp: gốm, men sứ, thuỷ tinh, luyện thép, vật liệu bán dẫn,… Hãy biểu diễn cấu hình electron của nguyên tử silicon (Z = 14) theo ô orbital, chỉ rõ việc áp dụng các nguyên lí vững bền, nguyên lí Pauli và quy tắc Hund.
Lời giải
a) Viết cấu hình electron của nguyên tử silicon (Z = 14)
Nguyên tử Si có 14 electron. Theo nguyên lí vững bền, các electron được phân bố lần lượt vào các orbital có mức năng lượng từ thấp đến cao:
b) Biểu diễn cấu hình electron theo ô orbital
Mỗi ô orbital được biểu diễn bằng một ô vuông; electron biểu diễn bằng mũi tên (↑ hoặc ↓).
- Lớp 1 (1 AO s): : [↑↓]
- Lớp 2 (1 AO s, 3 AO p):
- : [↑↓]
- : [↑↓] [↑↓] [↑↓]
- Lớp 3 (1 AO s, 3 AO p):
- : [↑↓]
- : [↑ ] [↑ ] [ ]
Viết gọn theo hàng:
c) Giải thích việc áp dụng các nguyên lí và quy tắc
- Nguyên lí vững bền: Electron chiếm các orbital theo thứ tự mức năng lượng tăng dần: . Nhờ đó 2 electron cuối cùng được điền vào phân lớp (không điền vượt lên các phân lớp có năng lượng cao hơn).
- Nguyên lí Pauli: Mỗi ô orbital chỉ chứa tối đa 2 electron và khi đó hai electron phải có chiều tự quay ngược nhau (biểu diễn bằng hai mũi tên ngược chiều ↑↓). Vì vậy các orbital đã bão hoà đều được điền đủ cặp electron ↑↓.
- Quy tắc Hund: Trong cùng một phân lớp (gồm 3 orbital có năng lượng bằng nhau), 2 electron được phân bố vào 2 orbital riêng rẽ và có chiều tự quay giống nhau (hai mũi tên ↑ cùng chiều) để tổng spin lớn nhất, thay vì ghép đôi vào cùng một orbital.
Kết quả: nguyên tử silicon có 2 electron độc thân ở phân lớp .
Đáp số
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.