Sách giáo khoa Hoá học 10

Giải Câu hỏi trang 30 SGK Hoá học 10

Bài 5. Cấu tạo của bảng tuần hoàn các nguyên tố hoá học   Đã kiểm

Đề bài

Bảng tuần hoàn các nguyên tố hoá học có cấu tạo như thế nào? Trong bảng tuần hoàn các nguyên tố hoá học, các nguyên tố được sắp xếp theo nguyên tắc nào?

Lời giải

## a) Cấu tạo của bảng tuần hoàn các nguyên tố hoá học

Bảng tuần hoàn gồm ba thành phần chính:

Ô nguyên tố

Mỗi nguyên tố hoá học được xếp vào một ô, gọi là ô nguyên tố. Số thứ tự của ô nguyên tố đúng bằng số hiệu nguyên tử ZZ của nguyên tố đó (bằng số đơn vị điện tích hạt nhân, bằng số proton và bằng số electron trong nguyên tử).

Chu kì

Chu kì là dãy các nguyên tố mà nguyên tử của chúng có cùng số lớp electron, được xếp theo chiều tăng dần của điện tích hạt nhân. Số thứ tự của chu kì bằng số lớp electron trong nguyên tử.

- Bảng tuần hoàn gồm 7 chu kì (7 hàng ngang), đánh số từ 1 đến 7.
- Chu kì nhỏ: chu kì 1, 2, 3.
- Chu kì lớn: chu kì 4, 5, 6, 7.

Nhóm

Nhóm là tập hợp các nguyên tố mà nguyên tử có cấu hình electron tương tự nhau, do đó có tính chất hoá học gần giống nhau và được xếp thành một cột.

- Bảng tuần hoàn có 18 cột, gồm 8 nhóm A (đánh số IA → VIIIA) và 8 nhóm B (đánh số IB → VIIIB).
- Mỗi nhóm A hoặc nhóm B thường ứng với một cột, riêng nhóm VIIIB gồm 3 cột, nên tổng cộng có 18 cột.
- Nhóm A gồm các nguyên tố ss và pp; nhóm B gồm các nguyên tố dd và ff.

##

b) Nguyên tắc sắp xếp các nguyên tố trong bảng tuần hoàn

Các nguyên tố hoá học được sắp xếp theo ba nguyên tắc:

1. Các nguyên tố được sắp xếp theo chiều tăng dần của điện tích hạt nhân nguyên tử.
2. Các nguyên tố có cùng số lớp electron trong nguyên tử được xếp thành một hàng (chu kì).
3. Các nguyên tố có cùng số electron hoá trị trong nguyên tử được xếp thành một cột (nhóm).

Đáp số

Cấu tạo: ô nguyên tố; 7 chu kì (hàng ngang); 18 cột gồm 8 nhóm A (IA→VIIIA) và 8 nhóm B (IB→VIIIB)3 nguyên tắc: điện tích hạt nhân tăng dần; cùng số lớp electron xếp cùng một hàng (chu kì); cùng số electron hoá trị xếp cùng một cột (nhóm)

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.