Giải Hoạt động trang 7 SGK Hoá học 11
Đề bài
Thí nghiệm 2: Cho 2 mol HI vào bình. Kết quả thí nghiệm cũng cho thấy dù thời gian phản ứng kéo dài bao lâu thì trong bình vẫn chỉ tạo ra 0,2 mol và 0,2 mol ; còn dư 1,6 mol HI.
Thực hiện yêu cầu sau:
1. Viết phương trình hoá học của các phản ứng xảy ra trong thí nghiệm 1 và thí nghiệm 2.
2. Trong cả hai thí nghiệm trên, dù thời gian phản ứng kéo dài bao lâu thì các chất đầu đều còn lại sau phản ứng. Giải thích.
Lời giải
Phản ứng tổng hợp/phân hủy hydrogen iodide (HI)
a) Phương trình hoá học ở hai thí nghiệm
- Thí nghiệm 1 (cho và vào bình) — phản ứng tạo thành HI:
- Thí nghiệm 2 (cho HI vào bình) — phản ứng phân hủy HI:
Hai phương trình trên chính là chiều thuận và chiều nghịch của cùng một phản ứng. Vì thế có thể viết gộp lại thành phản ứng thuận nghịch:
b) Giải thích vì sao chất đầu luôn còn lại sau phản ứng
Phản ứng giữa và là phản ứng thuận nghịch: trong cùng điều kiện, đồng thời xảy ra cả phản ứng thuận (tạo HI) và phản ứng nghịch (HI phân hủy lại thành , ).
- Ở thí nghiệm 1: và kết hợp tạo ra HI (chiều thuận); nhưng HI vừa tạo ra lại phân hủy một phần trở lại và (chiều nghịch). Do đó và không thể chuyển hết thành HI.
- Ở thí nghiệm 2: HI phân hủy tạo và (chiều nghịch); nhưng và sinh ra lại kết hợp một phần tạo HI trở lại (chiều thuận). Do đó HI không thể phân hủy hết.
Sau một thời gian, tốc độ phản ứng thuận bằng tốc độ phản ứng nghịch, hệ đạt trạng thái cân bằng hoá học: nồng độ (số mol) các chất không thay đổi nữa dù phản ứng vẫn tiếp diễn. Vì phản ứng không xảy ra hoàn toàn theo một chiều nên trong bình luôn có mặt đủ cả ba chất , và HI — nghĩa là các chất đầu luôn còn lại, dù kéo dài thời gian bao lâu.
*(Kiểm tra số liệu TN2: từ 2 mol HI, tạo 0,2 mol và 0,2 mol ⇒ lượng HI đã phân hủy mol ⇒ HI còn lại mol — đúng với đề.)*
Đáp số
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.