Sách giáo khoa Hoá học 11

Giải Hoạt động trang 34 SGK Hoá học 11

Bài 5. Ammonia - Muối ammonium   Đã kiểm chéo

Đề bài

Trong công nghiệp, phản ứng giữa ammonia với acid được dùng để sản xuất phân bón:

NH3+HCl⟶NH4ClNH_3 + HCl \longrightarrow NH_4Cl

NH3+HNO3⟶NH4NO3NH_3 + HNO_3 \longrightarrow NH_4NO_3

2NH3+H2SO4⟶(NH4)2SO42NH_3 + H_2SO_4 \longrightarrow (NH_4)_2SO_4

Xác định chất cho, chất nhận proton trong mỗi phản ứng trên. Dùng mũi tên để biểu diễn sự cho, nhận đó.

Lời giải

Theo thuyết Brønsted – Lowry: chất cho proton (H⁺) là acid, chất nhận proton (H⁺) là base. Trong cả ba phản ứng, phân tử NH3NH_3 có cặp electron hoá trị riêng ở nguyên tử N nên nhận proton (base), còn phân tử acid cho proton.

a) Phản ứng với HCl:

HClcho H++NH3nhận H+⟶NH4Cl\overset{\text{cho H}^+}{HCl} + \overset{\text{nhận H}^+}{NH_3} \longrightarrow NH_4Cl

- Chất cho proton: HClHCl
- Chất nhận proton: NH3NH_3
- Biểu diễn: HCl→  H+  NH3HCl \xrightarrow{\;H^+\;} NH_3 (HCl cho H+H^+, NH3NH_3 nhận H+H^+ tạo ion NH4+NH_4^+).

b) Phản ứng với HNO₃:

HNO3cho H++NH3nhận H+⟶NH4NO3\overset{\text{cho H}^+}{HNO_3} + \overset{\text{nhận H}^+}{NH_3} \longrightarrow NH_4NO_3

- Chất cho proton: HNO3HNO_3
- Chất nhận proton: NH3NH_3
- Biểu diễn: HNO3→  H+  NH3HNO_3 \xrightarrow{\;H^+\;} NH_3 (HNO₃ cho H+H^+, NH3NH_3 nhận H+H^+ tạo ion NH4+NH_4^+).

c) Phản ứng với H₂SO₄:

H2SO4cho H++2 NH3nhận H+⟶(NH4)2SO4\overset{\text{cho H}^+}{H_2SO_4} + 2\,\overset{\text{nhận H}^+}{NH_3} \longrightarrow (NH_4)_2SO_4

- Chất cho proton: H2SO4H_2SO_4 (cho 2 proton)
- Chất nhận proton: NH3NH_3 (hai phân tử NH3NH_3, mỗi phân tử nhận 1 proton)
- Biểu diễn: H2SO4→  2H+  2NH3H_2SO_4 \xrightarrow{\;2H^+\;} 2NH_3 (H₂SO₄ cho 2H+2H^+, hai phân tử NH3NH_3 nhận tạo 2NH4+2NH_4^+).

Kết luận: Trong cả ba phản ứng, NH3NH_3 là chất nhận proton (base), còn các acid HCl, HNO3, H2SO4HCl,\ HNO_3,\ H_2SO_4 là chất cho proton.

Đáp số

HCl cho proton, NH₃ nhận protonHNO₃ cho proton, NH₃ nhận protonH₂SO₄ cho proton, NH₃ nhận proton

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.