Sách giáo khoa Hoá học 11

Giải Hoạt động trang 24 SGK Hoá học 11

Bài 2. Cân bằng trong dung dịch nước   Đã kiểm chéo

Đề bài

Cho các dung dịch sau: Na2_2CO3_3, AlCl3_3, FeCl3_3.

1. Dùng giấy pH xác định giá trị pH gần đúng của các dung dịch trên.

2. Nhận xét và giải thích về môi trường của các dung dịch trên.

Lời giải

1. Xác định pH gần đúng bằng giấy pH

Nhúng giấy pH vào từng dung dịch rồi so màu với thang chuẩn, thu được kết quả gần đúng:

a) Dung dịch Na2CO3Na_2CO_3: pH≈11−12pH \approx 11 - 12 (lớn hơn 7).

b) Dung dịch AlCl3AlCl_3: pH≈3pH \approx 3 (nhỏ hơn 7).

c) Dung dịch FeCl3FeCl_3: pH≈2−3pH \approx 2 - 3 (nhỏ hơn 7).

2. Nhận xét và giải thích môi trường

a) Dung dịch Na2CO3Na_2CO_3 có môi trường base (pH>7pH > 7).

Trong nước, Na2CO3Na_2CO_3 phân li hoàn toàn: Na2CO3→2Na++CO32−Na_2CO_3 \rightarrow 2Na^+ + CO_3^{2-}.

Ion CO32−CO_3^{2-} là gốc acid của acid yếu (H2CO3H_2CO_3) nên nhận proton (thuỷ phân) sinh ra ion OH−OH^-:

CO32−+H2O⇌HCO3−+OH−CO_3^{2-} + H_2O \rightleftharpoons HCO_3^- + OH^-

Ion Na+Na^+ không thuỷ phân. Vì nồng độ OH−OH^- tăng nên dung dịch có môi trường base.

b) Dung dịch AlCl3AlCl_3 có môi trường acid (pH<7pH < 7).

AlCl3AlCl_3 phân li hoàn toàn: AlCl3→Al3++3Cl−AlCl_3 \rightarrow Al^{3+} + 3Cl^-.

Ion Al3+Al^{3+} là cation của base yếu (Al(OH)3Al(OH)_3) nên thuỷ phân, cho proton làm tăng nồng độ H+H^+:

Al3++H2O⇌Al(OH)2++H+Al^{3+} + H_2O \rightleftharpoons Al(OH)^{2+} + H^+

Ion Cl−Cl^- (gốc acid mạnh HClHCl) không thuỷ phân. Vì nồng độ H+H^+ tăng nên dung dịch có môi trường acid.

c) Dung dịch FeCl3FeCl_3 có môi trường acid (pH<7pH < 7).

FeCl3FeCl_3 phân li hoàn toàn: FeCl3→Fe3++3Cl−FeCl_3 \rightarrow Fe^{3+} + 3Cl^-.

Ion Fe3+Fe^{3+} là cation của base yếu (Fe(OH)3Fe(OH)_3) nên thuỷ phân, cho proton làm tăng nồng độ H+H^+:

Fe3++H2O⇌Fe(OH)2++H+Fe^{3+} + H_2O \rightleftharpoons Fe(OH)^{2+} + H^+

Ion Cl−Cl^- không thuỷ phân. Vì nồng độ H+H^+ tăng nên dung dịch có môi trường acid.

Kết luận: Muối tạo bởi base mạnh và gốc acid yếu (Na2CO3Na_2CO_3) cho môi trường base; muối tạo bởi cation base yếu và gốc acid mạnh (AlCl3AlCl_3, FeCl3FeCl_3) cho môi trường acid.

Đáp số

Na2CO3Na_2CO_3: pH≈11−12pH \approx 11-12, môi trường baseAlCl3AlCl_3: pH≈3pH \approx 3, môi trường acidFeCl3FeCl_3: pH≈2−3pH \approx 2-3, môi trường acid

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.