Sách giáo khoa Hoá học 12

Giải Câu hỏi 1 trang 37 SGK Hoá học 12

Bài 5. Amine   Đã kiểm chéo

Đề bài

Phân loại các amine dưới đây dựa trên bậc của amine và dựa trên đặc điểm cấu tạo của gốc hydrocarbon.

Bài có hình vẽ / bảng trong sách — xem ở trang 37 · mở sách.
Mô tả hình bằng lời

Cho công thức cấu tạo của bốn amine:
- methylamine: $CH_3-NH-H$ (tức $CH_3-NH_2$), nguyên tử N còn một cặp electron chưa liên kết.
- dimethylamine: $CH_3-NH-CH_3$, N liên kết với hai nhóm $CH_3$ và một H.
- ethyldimethylamine: N liên kết với hai nhóm $CH_3$ và một nhóm $C_2H_5$.
- aniline: vòng benzene liên kết trực tiếp với nhóm $NH_2$ ($C_6H_5NH_2$).

Lời giải

a) Phân loại theo bậc của amine

Bậc của amine được tính bằng số nguyên tử hydrogen trong phân tử $NH_3$ bị thay thế bởi gốc hydrocarbon (tức số gốc hydrocarbon liên kết trực tiếp với nguyên tử N).

- methylamine $CH_3-NH_2$: nguyên tử N liên kết với 1 gốc hydrocarbon ($CH_3-$) → amine bậc một.
- dimethylamine $CH_3-NH-CH_3$: nguyên tử N liên kết với 2 gốc hydrocarbon (hai nhóm $CH_3-$) → amine bậc hai.
- ethyldimethylamine $(CH_3)_2N-C_2H_5$: nguyên tử N liên kết với 3 gốc hydrocarbon (hai nhóm $CH_3-$ và một nhóm $C_2H_5-$) → amine bậc ba.
- aniline $C_6H_5-NH_2$: nguyên tử N liên kết với 1 gốc hydrocarbon ($C_6H_5-$) → amine bậc một.

b) Phân loại theo đặc điểm cấu tạo của gốc hydrocarbon

Dựa vào bản chất gốc hydrocarbon liên kết với nguyên tử N, amine được chia thành amine no (gốc hydrocarbon no), amine không no và amine thơm (gốc hydrocarbon thơm).

- methylamine, dimethylamine, ethyldimethylamine: nguyên tử N chỉ liên kết với các gốc hydrocarbon no ($CH_3-$, $C_2H_5-$) → amine no.
- aniline: nguyên tử N liên kết trực tiếp với vòng benzene (gốc $C_6H_5-$) → amine thơm.

Đáp số

Theo bậc: methylamine – bậc một; dimethylamine – bậc hai; ethyldimethylamine – bậc ba; aniline – bậc một.Theo gốc hydrocarbon: methylamine, dimethylamine, ethyldimethylamine là amine no; aniline là amine thơm.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.