Giải Câu 2 trang 20 SGK Hoá học 12

Lời giải

Phân tích đề. Thuỷ phân ester X trong dung dịch NaOH thu được sodium butanoate và một alcohol:

$$RCOOR' + NaOH \rightarrow RCOONa + R'OH$$

Muối thu được là sodium butanoate $CH_3CH_2CH_2COONa$, nên gốc acid của X là gốc butanoate $CH_3CH_2CH_2COO-$. Vậy X có dạng $CH_3CH_2CH_2COOR'$.

Xác định gốc alcohol. X có công thức phân tử $C_5H_{10}O_2$. Gốc butanoate $CH_3CH_2CH_2COO-$ đã chiếm $C_4H_7O_2$, nên gốc $R'$ còn lại là:

$$C_5H_{10}O_2 - C_4H_7O_2 = CH_3\ (-CH_3)$$

Vậy $R' = CH_3$ (gốc methyl), alcohol sinh ra là $CH_3OH$ (methanol).

Công thức của X:

$$CH_3CH_2CH_2COOCH_3 \ (\text{methyl butanoate})$$

Kiểm tra bằng phương trình thuỷ phân:

$$CH_3CH_2CH_2COOCH_3 + NaOH \xrightarrow{t^o} CH_3CH_2CH_2COONa + CH_3OH$$

→ đúng cho sodium butanoate và một alcohol (methanol); methyl butanoate có mùi thơm giống mùi táo. Thoả mãn đề.

Loại các đáp án khác:
- A. $CH_3COOCH_2CH_2CH_3$ → thuỷ phân cho sodium acetate (không phải butanoate).
- B. $CH_3CH_2COOCH_2CH_3$ → cho sodium propanoate.
- D. $(CH_3)_2CHCOOCH_2CH_3$ → cho sodium 2-methylpropanoate (iso), không phải butanoate.

Chọn đáp án C.

Đáp số