Giải Câu 5 trang 20 SGK Hoá học 12

Lời giải

Dấu hiệu nhận biết (theo SGK):

- Xà phòng là muối natri (hoặc kali) của các acid béo (acid carboxylic có mạch carbon dài), nhóm phân cực là $-COONa$ hoặc $-COOK$.
- Chất giặt rửa tổng hợp là muối natri của alkyl sulfate ($-OSO_3Na$) hoặc của alkylbenzenesulfonate ($-SO_3Na$), được tổng hợp từ sản phẩm của dầu mỏ chứ không phải từ acid béo.

a) $C_{15}H_{31}COONa$: có nhóm $-COONa$ → là muối natri của acid béo (sodium palmitate) → xà phòng.

b) $CH_3[CH_2]_{11}OSO_3Na$: có nhóm $-OSO_3Na$ (alkyl sulfate) → chất giặt rửa tổng hợp.

c) $CH_3[CH_2]_{11}C_6H_4SO_3Na$: có nhóm $-SO_3Na$ gắn vào vòng benzene (alkylbenzenesulfonate) → chất giặt rửa tổng hợp.

d) $C_{17}H_{33}COOK$: có nhóm $-COOK$ → là muối kali của acid béo (potassium oleate) → xà phòng.

Kết luận — phân thành hai nhóm:

- Xà phòng: $C_{15}H_{31}COONa$ và $C_{17}H_{33}COOK$.
- Chất giặt rửa tổng hợp: $CH_3[CH_2]_{11}OSO_3Na$ và $CH_3[CH_2]_{11}C_6H_4SO_3Na$.

Đáp số