Sách giáo khoa Hoá học 12

Giải Câu hỏi trang 30 SGK Hoá học 12

Tinh bột và cellulose   Đã kiểm

Đề bài

Cấu tạo của tinh bột và cellulose có những đặc điểm nào khác nhau?

Lời giải

Sự khác nhau trong cấu tạo của tinh bột và cellulose

Tinh bột và cellulose đều là polysaccharide, có cùng công thức phân tử $(C_6H_{10}O_5)_n$, nhưng khác nhau ở những đặc điểm cấu tạo sau:

a) Đơn vị (gốc glucose) tạo mạch
- Tinh bột được tạo thành từ các gốc $\alpha$-glucose.
- Cellulose được tạo thành từ các gốc $\beta$-glucose.

b) Kiểu liên kết glycoside giữa các gốc glucose
- Tinh bột: các gốc $\alpha$-glucose liên kết với nhau bằng liên kết $\alpha$-1,4-glycoside (tạo mạch) và liên kết $\alpha$-1,6-glycoside (tạo nhánh ở amylopectin).
- Cellulose: các gốc $\beta$-glucose liên kết với nhau bằng liên kết $\beta$-1,4-glycoside.

c) Cấu trúc mạch
- Tinh bột gồm hai dạng:
- Amylose: mạch không phân nhánh, cuộn xoắn lại.
- Amylopectin: mạch phân nhánh.
- Cellulose: mạch không phân nhánh, không xoắn, kéo dài thành dạng sợi; nhiều mạch sắp xếp song song và liên kết với nhau bằng liên kết hydrogen tạo thành bó sợi bền chắc.

d) Phân tử khối (số mắt xích $n$)
- Số mắt xích $n$ của cellulose rất lớn, lớn hơn nhiều so với tinh bột, nên cellulose có phân tử khối lớn hơn nhiều so với tinh bột.

Kết luận: Tuy cùng công thức phân tử $(C_6H_{10}O_5)_n$, tinh bột và cellulose khác nhau về gốc glucose ($\alpha$ hay $\beta$), kiểu liên kết glycoside, cấu trúc mạch (xoắn/phân nhánh hay thẳng) và phân tử khối.

Đáp số

Tinh bột tạo từ gốc α-glucose, liên kết α-1,4- và α-1,6-glycoside; cellulose tạo từ gốc β-glucose, liên kết β-1,4-glycosideTinh bột gồm amylose (mạch không phân nhánh, cuộn xoắn) và amylopectin (mạch phân nhánh); cellulose mạch thẳng, không phân nhánh, các mạch liên kết hydrogen thành bó sợiPhân tử khối (số mắt xích n) của cellulose lớn hơn nhiều so với tinh bột

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.