Giải Câu hỏi trang 25 SGK Khoa học 4
Đề bài
Quan sát thí nghiệm và trả lời câu hỏi: Vì sao chong chóng ở hình 2c quay? Nguyên nhân làm không khí chuyển động và gió được hình thành như thế nào?
Hình 2 gồm ba thí nghiệm với lọ thuỷ tinh không đáy úp lên đế xốp, bên trong có cốc nến đang cháy:
- Hình 2a: lọ thuỷ tinh úp kín lên đế xốp liền (không có khe hở), vài giây sau nến tắt và có khói bốc lên.
- Hình 2b: lọ thuỷ tinh úp lên đế xốp đã bị cắt một phần (có khe hở ở đế), nến vẫn tiếp tục cháy.
- Hình 2c: cắm một que vào đế, đặt chong chóng lên đầu que ở phía trên ngọn nến trong lọ, chong chóng quay.
Gợi ý trả lời
a) Vì sao chong chóng ở hình 2c quay?
Ngọn nến cháy làm cho không khí ở phía trên ngọn nến (bên trong lọ) nóng lên. Không khí nóng nhẹ hơn nên bay lên cao; luồng không khí nóng bốc lên đã đẩy vào các cánh của chong chóng, làm chong chóng quay.
b) Nguyên nhân làm không khí chuyển động và gió được hình thành như thế nào?
- So sánh hình 2a và hình 2b: Ở hình 2a, lọ úp kín không có khe hở nên sau vài giây nến tắt (không khí trong lọ không được thay mới). Ở hình 2b, đế có khe hở nên không khí mới liên tục đi vào, nhờ đó nến vẫn tiếp tục cháy. Điều đó chứng tỏ không khí đã chuyển động: chỗ có nến cháy, không khí nóng bốc lên, không khí lạnh ở ngoài theo khe hở tràn vào thay thế.
- Nguyên nhân làm không khí chuyển động: Khi bị đốt nóng, không khí nở ra, nhẹ hơn nên bay lên cao; không khí lạnh ở xung quanh nặng hơn liền dồn đến chiếm chỗ. Chính sự chênh lệch nhiệt độ giữa nơi nóng và nơi lạnh làm cho không khí chuyển động.
- Gió được hình thành: Không khí chuyển động từ nơi lạnh đến nơi nóng tạo thành gió. Trong tự nhiên, Mặt Trời làm cho các vùng không khí nóng, lạnh khác nhau; không khí di chuyển từ nơi lạnh đến nơi nóng, sự di chuyển đó của không khí tạo ra gió.
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.