Sách giáo khoa Khoa học 4

Giải Bài 3 trang 30 SGK Khoa học 4

Ôn tập chủ đề Chất   Gợi ý trả lời

Đề bài

a) Trong câu chuyện Cáo, Thỏ và Gà Trống có chi tiết: Nhà của Cáo làm bằng băng, nhà của Thỏ làm bằng gỗ, mùa xuân đến nhà của Cáo tan ra thành nước (hình 3). Hãy cho biết nhà của Cáo đã xảy ra hiện tượng gì. Vì sao?

b) Hồ Bai-can (Baikal) ở Nga là hồ sâu và lâu đời nhất thế giới, nó được UNESCO công nhận là di sản thế giới vào năm 1996. Vào mùa đông và mùa xuân, mặt hồ đóng băng từ bốn đến năm tháng nên người ta có thể trượt băng trên hồ. Mùa hè ở đây có nhiệt độ trung bình là 11 °C. Theo em, chúng ta có nên trượt tuyết trên hồ Bai-can vào mùa hè không? Vì sao?

Bài có hình vẽ / bảng trong sách — xem ở trang 30 · mở sách.
Hình trong bài (mô tả bằng lời):

Hình 3 vẽ cảnh minh họa truyện Cáo, Thỏ và Gà Trống vào mùa xuân: bên trái là ngôi nhà gỗ của Thỏ còn nguyên vẹn, có khói bốc lên từ ống khói; bên phải là ngôi nhà của Cáo làm bằng băng màu xanh nhạt đang tan chảy, nước nhỏ giọt xuống; ở giữa con Cáo mặc áo đỏ, quần xanh đang hốt hoảng chạy ra khỏi ngôi nhà băng đang tan.

Gợi ý trả lời

a) Nhà của Cáo làm bằng băng. Băng chính là nước ở thể rắn. Khi mùa xuân đến, nhiệt độ tăng lên (trời ấm hơn), băng nhận được nhiệt nên nóng chảy, chuyển từ thể rắn sang thể lỏng (thành nước) và chảy nhỏ giọt xuống.

→ Nhà của Cáo đã xảy ra hiện tượng nóng chảy (sự chuyển thể từ thể rắn sang thể lỏng của nước).

*Vì sao:* Mùa xuân trời ấm, nhiệt độ tăng làm cho băng (nước ở thể rắn) nóng chảy thành nước (thể lỏng), nên ngôi nhà băng bị tan ra.

b) Người ta chỉ trượt băng trên hồ Bai-can vào mùa đông và mùa xuân, vì khi đó trời rất lạnh, nước trên mặt hồ đông đặc thành băng (thể rắn) nên mặt hồ rắn chắc, đứng và trượt được.

Vào mùa hè, nhiệt độ trung bình ở đây khoảng 11 °C (cao hơn 0 °C rất nhiều), trời ấm nên băng đã nóng chảy hết thành nước. Mặt hồ lúc này là nước ở thể lỏng, không còn lớp băng rắn.

→ Theo em, chúng ta không nên trượt tuyết (trượt băng) trên hồ Bai-can vào mùa hè.

*Vì sao:* Vì mùa hè trời ấm, băng đã tan thành nước, mặt hồ không còn đóng băng nên không thể đứng hay trượt trên mặt hồ được, sẽ rất nguy hiểm (bị chìm xuống nước).

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.