Giải Vận dụng 1 trang 104 SGK Lịch sử 12
Đề bài
Chủ tịch Hồ Chí Minh đã đúc kết, khái quát và khẳng định chân lí lịch sử: “Không có gì quý hơn độc lập, tự do”. Sưu tầm tư liệu từ sách, báo và internet, hãy viết một bài luận ngắn trình bày suy nghĩ của em về tư tưởng “Không có gì quý hơn độc lập, tự do” trong thời đại ngày nay.
Gợi ý trả lời
Bài luận ngắn: Tư tưởng “Không có gì quý hơn độc lập, tự do” trong thời đại ngày nay
a) Mở bài — Nêu vấn đề
Trong Lời kêu gọi chống Mỹ, cứu nước (17/7/1966), Chủ tịch Hồ Chí Minh đã đúc kết, khái quát và khẳng định một chân lí lịch sử bất hủ: *“Không có gì quý hơn độc lập, tự do”*. Đây không chỉ là lời hiệu triệu toàn dân tộc trong kháng chiến mà còn là tư tưởng lớn, có giá trị trường tồn, soi đường cho sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc cho đến hôm nay.
b) Thân bài — Ý nghĩa của tư tưởng và giá trị thời đại
- *Nội dung và nguồn gốc của chân lí:* Độc lập, tự do là khát vọng cháy bỏng, là quyền thiêng liêng của mỗi con người và mỗi dân tộc. Chân lí ấy được kết tinh từ truyền thống yêu nước hàng nghìn năm dựng nước và giữ nước của dân tộc Việt Nam, từ thực tiễn đấu tranh giải phóng dân tộc và từ chính cuộc đời hoạt động cách mạng của Hồ Chí Minh. Nó gắn liền tư tưởng “độc lập dân tộc gắn với chủ nghĩa xã hội”, bởi độc lập phải đi đôi với tự do, hạnh phúc thì mới có ý nghĩa thật sự.
- *Giá trị lịch sử:* Tư tưởng này đã trở thành ngọn cờ tập hợp, cổ vũ toàn dân tộc Việt Nam làm nên thắng lợi của Cách mạng tháng Tám năm 1945, hai cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ, giành độc lập, thống nhất đất nước. Nó còn cổ vũ mạnh mẽ phong trào giải phóng dân tộc ở châu Á, châu Phi, Mỹ Latinh trong thế kỉ XX.
- *Giá trị trong thời đại ngày nay:*
+ Trong bối cảnh hội nhập quốc tế sâu rộng, giữ vững độc lập, chủ quyền, thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ (nhất là chủ quyền biển, đảo) vẫn là nhiệm vụ hàng đầu, thiêng liêng của dân tộc.
+ Độc lập, tự do ngày nay còn là độc lập, tự chủ về kinh tế, chính trị, văn hóa; là khả năng tự quyết định con đường phát triển của đất nước mà không lệ thuộc bên ngoài.
+ Tự do gắn với hạnh phúc của nhân dân: xây dựng đất nước giàu mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh, để mỗi người dân được sống trong hòa bình, ấm no và có điều kiện phát triển toàn diện.
- *Trách nhiệm của thế hệ trẻ:* Là học sinh, em nhận thức rằng giữ gìn thành quả độc lập, tự do mà cha ông đã đổ bao xương máu để giành lấy là trách nhiệm thiêng liêng. Cần ra sức học tập, rèn luyện, tiếp thu tri thức và công nghệ, nuôi dưỡng lòng yêu nước, ý thức cảnh giác bảo vệ Tổ quốc, góp phần xây dựng đất nước hùng cường — đó chính là cách thiết thực nhất để tiếp nối chân lí “Không có gì quý hơn độc lập, tự do”.
c) Kết bài — Khẳng định
Chân lí *“Không có gì quý hơn độc lập, tự do”* mà Chủ tịch Hồ Chí Minh đúc kết mang tầm vóc thời đại, vượt lên không gian và thời gian. Trong thời đại ngày nay, tư tưởng ấy tiếp tục là kim chỉ nam cho sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, đồng thời nhắc nhở mỗi người Việt Nam, đặc biệt là thế hệ trẻ, về trách nhiệm gìn giữ và phát huy giá trị độc lập, tự do thiêng liêng của dân tộc.
*(Gợi ý nguồn tư liệu sưu tầm: Hồ Chí Minh toàn tập; Lời kêu gọi chống Mỹ, cứu nước 17/7/1966; Tuyên ngôn Độc lập 2/9/1945; các bài viết về tư tưởng Hồ Chí Minh trên Báo Nhân Dân, Tạp chí Cộng sản và cổng thông tin điện tử chính thống.)*
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.