Sách giáo khoa Lịch sử và Địa lí 7

Giải Câu hỏi trang 11 SGK Lịch sử và Địa lí 7

Bài 1. Quá trình hình thành và phát triển của chế độ phong kiến ở Tây Âu   Gợi ý trả lời

Đề bài

1. Quan sát hình 3 và đọc thông tin trong mục, em hãy trình bày đặc điểm của lãnh địa phong kiến ở Tây Âu.

2. Khai thác sơ đồ hình 2 và thông tin trong mục, hãy trình bày mối quan hệ giữa lãnh chúa và nông nô trong xã hội phong kiến.

Gợi ý trả lời

1. Đặc điểm của lãnh địa phong kiến ở Tây Âu

a) Khái niệm và tổ chức:
- Lãnh địa phong kiến là vùng đất rộng lớn do lãnh chúa làm chủ, trong đó có lâu đài và đất đai canh tác.
- Mỗi lãnh địa là một khu vực riêng biệt, khép kín và độc lập.

b) Đặc điểm kinh tế:
- Nông nghiệp là ngành kinh tế chủ yếu.
- Kinh tế lãnh địa mang tính chất tự cung tự cấp (tự sản xuất và tiêu dùng mọi thứ cần thiết trong lãnh địa), rất ít trao đổi, buôn bán với bên ngoài.

c) Đặc điểm chính trị:
- Mỗi lãnh địa như một quốc gia thu nhỏ: lãnh chúa có toàn quyền cai trị, nắm quyền lực về chính trị, có quân đội, luật pháp, tòa án, chế độ thuế khóa, tiền tệ, đo lường riêng.
- Lãnh chúa không phải nộp thuế cho nhà vua.

d) Đời sống trong lãnh địa:
- Lãnh chúa sống xa hoa, nhàn rỗi, sung sướng dựa trên sự bóc lột sức lao động của nông nô.
- Nông nô phải lao động vất vả, nhận ruộng đất của lãnh chúa để cày cấy và nộp tô thuế rất nặng.

2. Mối quan hệ giữa lãnh chúa và nông nô trong xã hội phong kiến Tây Âu

a) Về thân phận và địa vị:
- Lãnh chúa là giai cấp thống trị, có nhiều đặc quyền, sống giàu sang, không phải lao động.
- Nông nô là giai cấp bị trị, là lực lượng sản xuất chính trong lãnh địa; họ bị lệ thuộc vào lãnh chúa nhưng không phải là nô lệ.

b) Về quan hệ kinh tế (bóc lột – lệ thuộc):
- Nông nô nhận ruộng đất của lãnh chúa để canh tác và phải nộp tô thuế rất nặng (có khi tới 1/2 sản phẩm thu được).
- Ngoài địa tô, nông nô còn phải nộp nhiều thứ thuế khác như thuế thân, thuế cưới xin, thuế thừa kế...
- Lãnh chúa bóc lột nông nô chủ yếu bằng địa tô.

c) Mâu thuẫn và đấu tranh:
- Do bị bóc lột, áp bức nặng nề nên nông nô nhiều lần nổi dậy đấu tranh chống lại lãnh chúa (bỏ trốn, khởi nghĩa...).

→ Như vậy, quan hệ giữa lãnh chúa và nông nô là quan hệ bóc lột – bị bóc lột, đây là mối quan hệ sản xuất đặc trưng của chế độ phong kiến Tây Âu.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.