Giải Vận dụng trang 66 SGK Lịch sử và Địa lí 9
Đề bài
Chủ tịch Hồ Chí Minh từng nói: "Một dân tộc dốt là một dân tộc yếu". Em có suy nghĩ gì về câu nói đó? Là một học sinh, em có thể làm gì để góp phần xây dựng đất nước?
Gợi ý trả lời
Phân tích đề: Câu nói của Chủ tịch Hồ Chí Minh "Một dân tộc dốt là một dân tộc yếu" gắn với bối cảnh năm đầu sau Cách mạng tháng Tám năm 1945, khi nước ta phải đối mặt với ba thứ "giặc": giặc đói, giặc dốt và giặc ngoại xâm. Chống "giặc dốt" bằng phong trào Bình dân học vụ là một trong những nhiệm vụ cấp bách.
a) Suy nghĩ về câu nói "Một dân tộc dốt là một dân tộc yếu":
- Sau Cách mạng tháng Tám năm 1945, hơn 90% dân số nước ta mù chữ — hậu quả của chính sách ngu dân mà thực dân Pháp để lại. Một dân tộc mà đa số người dân không biết chữ thì không thể hiểu biết, không thể tự bảo vệ quyền lợi của mình và dễ bị áp bức, bóc lột.
- Câu nói khẳng định mối quan hệ chặt chẽ giữa tri thức (dân trí) và sức mạnh của dân tộc: dân có hiểu biết thì mới xây dựng được đất nước vững mạnh, mới làm chủ được vận mệnh của mình. Vì vậy Chủ tịch Hồ Chí Minh coi "diệt giặc dốt", nâng cao dân trí là nhiệm vụ cấp bách ngang với diệt giặc đói và giặc ngoại xâm, và đã phát động phong trào Bình dân học vụ để xóa nạn mù chữ.
- Câu nói đến nay vẫn còn nguyên giá trị: muốn đất nước phát triển, hội nhập và sánh vai với các cường quốc thì phải chăm lo giáo dục, nâng cao trình độ dân trí, đào tạo nhân tài. Giáo dục và tri thức chính là nền tảng tạo nên sức mạnh của mỗi quốc gia, dân tộc.
b) Là một học sinh, em có thể làm gì để góp phần xây dựng đất nước:
- Ra sức học tập, rèn luyện, trau dồi tri thức và kĩ năng để trở thành người có ích cho xã hội.
- Tích cực tham gia các hoạt động xóa mù chữ, giúp đỡ bạn bè cùng tiến bộ trong học tập; tuyên truyền, vận động mọi người quan tâm đến việc học.
- Rèn luyện đạo đức, giữ gìn và phát huy truyền thống hiếu học của dân tộc; sống có lí tưởng, có trách nhiệm với bản thân, gia đình và đất nước.
- Yêu lao động, bảo vệ môi trường, chấp hành tốt pháp luật và nội quy nhà trường, sẵn sàng tham gia xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.