Giải Vận dụng trang 95 SGK Lịch sử và Địa lí 9
Đề bài
Theo em, xu thế hình thành trật tự thế giới mới từ sau Chiến tranh lạnh đã đặt ra những thời cơ và thách thức như thế nào đối với Việt Nam trong xây dựng và phát triển đất nước?
Gợi ý trả lời
Mở đầu: Sau khi Chiến tranh lạnh kết thúc (1991), trật tự hai cực I-an-ta sụp đổ, thế giới chuyển dần sang một trật tự thế giới mới theo xu thế "đa cực, nhiều trung tâm". Các nước điều chỉnh chiến lược, lấy phát triển kinh tế làm trọng tâm; xu thế hòa bình, hợp tác và toàn cầu hóa ngày càng mở rộng. Bối cảnh đó vừa tạo ra thời cơ, vừa đặt ra thách thức đối với Việt Nam trong công cuộc xây dựng và phát triển đất nước.
a) Thời cơ (thuận lợi)
- Xu thế hòa bình, ổn định và đối thoại, hợp tác là chủ đạo giúp Việt Nam có môi trường quốc tế thuận lợi để tập trung xây dựng và phát triển đất nước, giữ vững hòa bình.
- Toàn cầu hóa và hội nhập quốc tế tạo điều kiện mở rộng quan hệ đối ngoại, thu hút vốn đầu tư, khoa học – công nghệ, kinh nghiệm quản lí tiên tiến của thế giới.
- Việt Nam có cơ hội tiếp cận thị trường rộng lớn, mở rộng xuất khẩu, rút ngắn khoảng cách phát triển với các nước, đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa.
- Nâng cao vị thế, uy tín của Việt Nam trên trường quốc tế thông qua tham gia các tổ chức, diễn đàn khu vực và thế giới (ASEAN, APEC, WTO, Liên hợp quốc…).
b) Thách thức (khó khăn)
- Sự cạnh tranh quyết liệt về kinh tế, khoa học – công nghệ giữa các quốc gia; nếu không tận dụng tốt thời cơ, Việt Nam có nguy cơ tụt hậu xa hơn về kinh tế.
- Hội nhập sâu rộng đặt ra nguy cơ bị lệ thuộc về kinh tế, "hòa tan", đánh mất bản sắc văn hóa dân tộc nếu không giữ vững được chủ quyền và bản lĩnh.
- Các thế lực thù địch lợi dụng toàn cầu hóa và vấn đề "dân chủ", "nhân quyền" để chống phá, tác động đến độc lập, chủ quyền và chế độ chính trị.
- Nảy sinh nhiều vấn đề toàn cầu đòi hỏi phải chung tay giải quyết: ô nhiễm môi trường, biến đổi khí hậu, dịch bệnh, khủng bố, tranh chấp chủ quyền…
Kết luận: Xu thế hình thành trật tự thế giới mới vừa mang lại thời cơ vừa đặt ra thách thức đan xen. Việt Nam cần nắm bắt và tận dụng tối đa thời cơ, đồng thời chủ động vượt qua thách thức: kiên định đường lối độc lập, tự chủ, chủ động và tích cực hội nhập quốc tế, giữ vững bản sắc dân tộc để xây dựng và phát triển đất nước phồn vinh, bền vững.
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.