Giải Câu 5 trang 110 SGK Ngữ văn 10
Đề bài
Hãy nêu một luận điểm trong bài viết trên mà bạn thấy tâm đắc hoặc còn băn khoăn. Lí do nào khiến bạn thấy luận điểm ấy thuyết phục mình hay làm bạn muốn đối thoại với tác giả?
(văn bản: Một đời như kẻ tìm đường – Phan Văn Trường)
Gợi ý trả lời
Lưu ý cách làm: Đây là câu hỏi mở (đọc hiểu – kết nối, phản hồi), không có đáp số tính toán. Yêu cầu em (a) chọn một *luận điểm* cụ thể trong bài, (b) nêu rõ em *tâm đắc* hay *băn khoăn*, (c) giải thích *lí do* khiến luận điểm ấy thuyết phục em hoặc khiến em muốn đối thoại với tác giả. Dưới đây là một bài trả lời mẫu (em có thể chọn luận điểm khác theo trải nghiệm riêng).
a) Luận điểm em chọn
Luận điểm em tâm đắc nhất là: *"Hạnh phúc là một xu hướng, không phải một đích đến"* — gắn với mạch suy ngẫm của tác giả rằng cuộc đời là một hành trình *tìm đường* chứ không phải một con đường đã vạch sẵn, và rằng chính thái độ dấn thân, nỗ lực trên từng bước đi mới làm nên giá trị, chứ không phải điểm đến cuối cùng.
b) Vì sao em thấy luận điểm ấy thuyết phục (tâm đắc)
- *Thứ nhất*, luận điểm được rút ra từ chính trải nghiệm thật của tác giả. Phan Văn Trường kể lại cả một đời mình với những lần rẽ hướng bất ngờ — học ngành này nhưng làm nghề khác, dự định một nơi nhưng cuộc đời đưa đẩy sang nơi khác. Luận điểm vì thế không phải lời giáo huấn suông mà là kết tinh của trải nghiệm, nên có sức nặng và đáng tin.
- *Thứ hai*, cách lập luận của tác giả hợp lí và giàu sức gợi: nếu coi hạnh phúc là một "đích đến", con người sẽ luôn trì hoãn niềm vui sống để chờ một ngày "đạt được" điều gì đó — mà đích ấy thường lùi mãi. Xem hạnh phúc như một "xu hướng", một thái độ sống hướng về điều tốt đẹp ngay trên đường đi, giúp ta trân trọng hiện tại và bình thản hơn trước thành – bại.
- *Thứ ba*, luận điểm có ý nghĩa thiết thực với lứa tuổi của em. Khi đứng trước nhiều lựa chọn (môn học, nghề nghiệp, hướng đi tương lai), em thường lo sợ "chọn sai". Quan niệm của tác giả giúp em nhẹ lòng hơn: không có lựa chọn nào là hoàn toàn đúng hay sai trước; giá trị nằm ở cách mình sống và dấn thân với lựa chọn ấy. Điều đó cho em can đảm để bắt đầu thay vì mãi đứng ở ngã ba đường.
c) Một điểm em còn muốn đối thoại với tác giả
Bên cạnh sự tâm đắc, em cũng có một băn khoăn nhỏ: nếu quá nhấn mạnh rằng "hướng đi không quan trọng bằng thái độ dấn thân", liệu có khiến người đọc xem nhẹ việc lựa chọn, định hướng ban đầu không? Theo em, thái độ dấn thân là cần thiết, nhưng một lựa chọn phù hợp với năng lực và hoàn cảnh vẫn giúp hành trình bớt gian nan hơn. Em nghĩ luận điểm của tác giả sẽ trọn vẹn hơn nếu hiểu theo hướng: hãy cân nhắc kĩ khi chọn, nhưng khi đã chọn thì đừng sợ sai, hãy toàn tâm đi tiếp và sẵn sàng điều chỉnh. Chính khoảng "đối thoại" này khiến em thấy bài viết càng đáng suy ngẫm.
Kết luận: Em chọn và đồng tình với luận điểm "hạnh phúc là một xu hướng, không phải một đích đến" vì nó chân thực, lập luận chặt chẽ và có ý nghĩa với chính em; đồng thời em cũng mở ra một hướng đối thoại về vai trò của sự lựa chọn ban đầu để hiểu luận điểm ấy sâu sắc hơn.
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.