Sách giáo khoa Ngữ văn 10 Tập một

Giải Câu 3 trang 32 SGK Ngữ văn 10

Đọc hiểu văn bản nghị luận về truyện ngắn Quà Giáng sinh (O. Hen-ri)   Gợi ý trả lời

Đề bài

Tác giả bài viết đã triển khai các luận điểm theo trình tự nào?
(văn bản: Bài nghị luận về truyện ngắn Quà Giáng sinh của O. Hen-ri (Theo Linh Nguyễn, tạp chí Văn học và Tuổi trẻ, số tháng 10/2020, tr. 11 – 14))

Gợi ý trả lời

Nhận xét chung: Bài nghị luận về truyện ngắn *Quà Giáng sinh* (O. Hen-ri) không triển khai các luận điểm một cách tùy tiện mà theo một trình tự lô-gíc, mạch lạc, đi từ việc giới thiệu – khái quát đến phân tích từng yếu tố của tác phẩm rồi mới khái quát, đánh giá giá trị. Có thể hình dung trình tự ấy như sau:

a) Trình tự tổng – phân – hợp (từ khái quát đến cụ thể rồi trở lại khái quát)
- Mở đầu, tác giả bài viết giới thiệu khái quát về nhà văn O. Hen-ri và truyện ngắn *Quà Giáng sinh*, nêu ấn tượng/đánh giá chung làm định hướng (đây là luận điểm có tính dẫn dắt).
- Tiếp đó đi sâu phân tích từng khía cạnh cụ thể của tác phẩm để làm sáng tỏ nhận định ban đầu.
- Cuối cùng tổng hợp, khái quát lại để khẳng định giá trị, sức hấp dẫn và ý nghĩa của truyện.

b) Trình tự phân tích bám theo các yếu tố của thể loại truyện ngắn (đi từ hình thức nghệ thuật đến nội dung, tư tưởng)
Trong phần thân bài, các luận điểm được sắp xếp lần lượt theo các phương diện của một tác phẩm tự sự:
- Luận điểm về tình huống truyện độc đáo (hai vợ chồng nghèo cùng bí mật bán đi vật quý giá nhất của mình để mua quà tặng nhau) và cốt truyện với kết thúc bất ngờ – nét đặc trưng làm nên tên tuổi O. Hen-ri.
- Luận điểm về nhân vật (vẻ đẹp tâm hồn, tình yêu thương và sự hi sinh của Đe-la và Gim).
- Luận điểm về chủ đề, ý nghĩa, thông điệp của tác phẩm (ngợi ca tình yêu thương, sự hi sinh cao đẹp – món quà quý giá nhất).

c) Quan hệ giữa các luận điểm: Các luận điểm được sắp xếp theo quan hệ móc nối, bổ sung cho nhau: phân tích nghệ thuật (tình huống, kết cấu) trước nhằm làm cơ sở để soi sáng vẻ đẹp nhân vật, từ đó dẫn tới khẳng định chủ đề tư tưởng. Nhờ trình tự chặt chẽ này, bài viết vừa thuyết phục về lí lẽ, vừa dẫn dắt người đọc hiểu dần giá trị của tác phẩm.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.