Giải Câu 6 trang 30 SGK Ngữ văn 6
Đề bài
Trong truyện, hai nhân vật Thạch Sanh và Lý Thông luôn đối lập nhau về hành động. Lập bảng so sánh để thấy rõ sự đối lập đó. Qua đó, em có nhận xét gì về đặc điểm của hai nhân vật này?
(văn bản: Thạch Sanh (truyện cổ tích))
Gợi ý trả lời
## Câu 6 (trang 31)
a) Bảng so sánh sự đối lập về hành động giữa Thạch Sanh và Lý Thông
| Sự việc | Hành động của Thạch Sanh | Hành động của Lý Thông |
|---|---|---|
| Khi kết nghĩa anh em | Thật thà, tin tưởng, coi Lý Thông như anh ruột; sẵn lòng về ở chung, ra sức giúp đỡ | Giả vờ thân tình, mưu mô kết nghĩa để lợi dụng sức khỏe của Thạch Sanh kiếm lợi |
| Khi đến lượt phải nộp mạng cho chằn tinh | Vô tư, tin lời anh, nhận đi canh miếu thay cho Lý Thông | Lừa Thạch Sanh đi canh miếu để thế mạng mình: "Đêm nay đến phiên anh canh miếu thờ…" |
| Khi diệt chằn tinh | Dũng cảm, tài giỏi, một mình giết chết chằn tinh, chặt đầu đem về | Hèn nhát; khi Thạch Sanh về thì dọa cho sợ bỏ trốn rồi cướp công, đem đầu chằn tinh lĩnh thưởng, được phong làm Quận công |
| Khi công chúa bị đại bàng bắt | Bắn trúng đại bàng, lần theo dấu, xuống hang cứu được công chúa | Nhờ Thạch Sanh chỉ đường và xuống hang cứu; sau đó lấp cửa hang, hãm hại Thạch Sanh để cướp công, được vua gả công chúa |
| Khi ở dưới hang | Cứu luôn con vua Thủy Tề (thái tử), được tặng cây đàn thần | Không màng đến ai, chỉ lo đưa công chúa lên để hưởng vinh hoa |
| Khi bị vu oan, bắt giam | Không oán hận, ngồi trong ngục gảy đàn để giãi bày nỗi oan | Vu oan cho Thạch Sanh tội ăn cắp, đẩy chàng vào ngục tối |
| Khi sự thật sáng tỏ | Nhân hậu, tha tội chết cho mẹ con Lý Thông, cho về quê làm ăn | Gian ác bị trừng trị: trên đường về bị sét đánh chết, hóa thành bọ hung |
| Khi quân mười tám nước chư hầu kéo đến | Không giết hại, dùng tiếng đàn và niêu cơm thần đãi cơm, khiến giặc tâm phục mà rút lui | (không có — Lý Thông đã chết) |
b) Nhận xét về đặc điểm của hai nhân vật
- Thạch Sanh tiêu biểu cho cái thiện: thật thà, chất phác, dũng cảm, tài năng, vị tha và giàu lòng nhân nghĩa. Chàng là kiểu nhân vật người dũng sĩ lí tưởng của truyện cổ tích.
- Lý Thông tiêu biểu cho cái ác: xảo trá, lừa lọc, tham lam, hèn nhát, bội bạc và độc ác.
- Hai nhân vật được xây dựng hoàn toàn đối lập nhau trong cùng những sự việc. Cách đối lập này làm nổi bật phẩm chất tốt đẹp của Thạch Sanh, đồng thời thể hiện quan niệm và ước mơ của nhân dân về công lí: cái thiện nhất định chiến thắng, cái ác nhất định bị trừng trị ("ở hiền gặp lành, ở ác gặp dữ").
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.