Giải Câu 6 trang 110 SGK Ngữ văn 7
Đề bài
Chọn một câu văn cho thấy lời văn của bài tuỳ bút như lời trò chuyện tâm tình. Theo em, đặc điểm đó của lời văn có tác động như thế nào đến cảm nhận của người đọc?
(văn bản: Tháng Giêng, mơ về trăng non rét ngọt (trích Thương nhớ Mười Hai) - Vũ Bằng)
Gợi ý trả lời
Câu 6 (trang 111) — "Tháng Giêng, mơ về trăng non rét ngọt" (Vũ Bằng)
a) Chọn một câu văn cho thấy lời văn như lời trò chuyện tâm tình
Có thể chọn câu:
> *"Ai bảo được non đừng thương nước, bướm đừng thương hoa, trăng đừng thương gió; ai cấm được trai thương gái, ai cấm được mẹ yêu con; ai cấm được cô gái còn son nhớ chồng thì mới hết được người mê luyến mùa xuân."*
(Hoặc có thể chọn những câu mở đầu bằng cách gọi trực tiếp, bộc lộ cảm xúc như: *"Tôi yêu sông xanh, núi tím; tôi yêu đôi mày ai như trăng mới in ngần..."* — tác giả xưng "tôi", nói với người đọc như đang giãi bày tâm sự.)
b) Vì sao câu văn đó mang tính trò chuyện tâm tình
- Tác giả dùng cách xưng hô, bộc lộ trực tiếp tình cảm riêng ("tôi yêu..."), như đang thổ lộ lòng mình với một người bạn.
- Lối đặt câu hỏi tu từ liên tiếp ("Ai bảo được...", "ai cấm được...") giống như lời phân trần, thuyết phục nhẹ nhàng, gần gũi chứ không phải lời lí lẽ khô khan.
- Giọng văn giàu cảm xúc, nhịp nhàng, tự nhiên như lời nói thường ngày, tạo cảm giác tác giả đang tâm tình, chia sẻ.
c) Tác động của đặc điểm đó đến cảm nhận của người đọc
- Lời văn như lời trò chuyện tâm tình khiến người đọc thấy gần gũi, thân mật, như được tác giả tâm sự riêng với mình.
- Nó dễ dàng đánh thức, khơi gợi những tình cảm, kỉ niệm tương tự trong lòng người đọc; người đọc dễ đồng cảm, tin vào tình yêu mùa xuân chân thành của tác giả.
- Nhờ vậy, tình yêu thiên nhiên, yêu mùa xuân, yêu quê hương đất nước mà tác giả gửi gắm thấm sâu, lan tỏa một cách tự nhiên, để lại ấn tượng và xúc động lâu bền trong lòng người đọc.
*(Lưu ý: đây là câu hỏi cảm thụ văn học, HS có thể chọn câu văn khác miễn là chỉ ra được dấu hiệu của lời trò chuyện tâm tình và nêu hợp lí tác động của nó.)*
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.