Sách giáo khoa Ngữ văn 7 Tập một

Giải Câu 1 trang 41 SGK Ngữ văn 7

Đồng dao mùa xuân (Nguyễn Khoa Điềm)   Gợi ý trả lời

Đề bài

Cách chia khổ của bài thơ có gì đặc biệt? Hãy nêu tác dụng của cách chia đó.
(văn bản: Đồng dao mùa xuân – Nguyễn Khoa Điềm)

Gợi ý trả lời

a) Cách chia khổ đặc biệt của bài thơ

Bài thơ *Đồng dao mùa xuân* được chia thành 9 khổ, nhưng số dòng trong các khổ không đều nhau:
- Khổ thơ thứ nhất có 3 dòng ("Có một người lính / Đi vào núi xanh / Những năm máu lửa").
- Khổ thơ thứ hai chỉ có 2 dòng ("Một ngày hòa bình / Anh không về nữa").
- Bảy khổ còn lại đều có 4 dòng như một khổ thơ bình thường.

Đây là điểm khác lạ, vì thông thường các khổ trong một bài thơ có số dòng bằng nhau. Ở đây tác giả cố ý để hai khổ đầu ngắn hơn (3 dòng và 2 dòng) rồi mới trở về nhịp đều đặn 4 dòng.

b) Tác dụng của cách chia khổ đó

- Khổ 3 dòng mở đầu giúp giới thiệu ngắn gọn, tự nhiên về hình ảnh người lính trẻ lên đường ra trận "những năm máu lửa", tạo ấn tượng ban đầu giản dị như một câu chuyện kể.
- Khổ 2 dòng ("Một ngày hòa bình / Anh không về nữa") là khổ đặc biệt nhất: việc rút ngắn đột ngột xuống chỉ còn 2 dòng tạo nên một khoảng lặng, sự hẫng hụt, diễn tả cái chết, sự hi sinh bất ngờ và quá sớm của người lính ngay khi hòa bình vừa đến. Nó gợi nỗi xót xa, tiếc thương và lắng đọng trong lòng người đọc.
- Nhìn chung, cách chia khổ linh hoạt, không đều này phù hợp với mạch cảm xúc của bài thơ, làm cho nhịp thơ khi nhanh khi chậm, vừa giống lời kể của một bài đồng dao mộc mạc, vừa thể hiện được tình cảm trân trọng, biết ơn và tiếc thương của tác giả đối với người lính đã hi sinh.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.