Sách giáo khoa Ngữ văn 8 Tập hai

Giải Bài 1 trang 114 SGK Ngữ văn 8

Đọc mở rộng   Gợi ý trả lời

Đề bài

Tìm đọc một số văn bản nghị luận văn học viết về nhà văn và tác phẩm; văn bản thông tin giải thích một hiện tượng tự nhiên, văn bản giới thiệu một bộ phim. Ghi vào nhật kí đọc sách những thông tin quan trọng của các văn bản đã đọc.

Gợi ý trả lời

Hướng dẫn thực hiện Đọc mở rộng – Bài 1 (trang 115)

Yêu cầu của phần này gắn với các thể loại đã học ở học kì: văn bản nghị luận văn học (viết về nhà văn, tác phẩm), văn bản thông tin giải thích một hiện tượng tự nhiên, và văn bản giới thiệu một bộ phim. Em cần tìm đọc, sau đó ghi lại những thông tin quan trọng vào nhật kí đọc sách. Dưới đây là gợi ý cách chọn văn bản và mẫu ghi nhật kí cho từng loại.

a) Tìm đọc văn bản nghị luận văn học viết về nhà văn và tác phẩm

- *Chọn đọc:* một bài phê bình, bình giảng in trong sách tham khảo Ngữ văn, trên báo Văn nghệ, tạp chí văn học, hoặc phần "Lời bình" ở cuối các tuyển tập. Ví dụ: bài viết về truyện ngắn "Lão Hạc" (Nam Cao), về thơ Hồ Xuân Hương, hay bài bình về "Chiếu dời đô"…
- *Khi đọc cần chú ý:* vấn đề nghị luận (tác giả bàn về cái hay, cái đặc sắc nào của nhà văn/tác phẩm?); luận điểm chính; lí lẽ và bằng chứng (dẫn chứng lấy từ tác phẩm) mà người viết dùng để làm sáng tỏ luận điểm; thái độ, cách đánh giá của người viết.
- *Mẫu ghi nhật kí:*
- Tên văn bản / tác giả bài viết; bàn về nhà văn (tác phẩm) nào.
- Luận đề và 2–3 luận điểm chính.
- Một vài lí lẽ, bằng chứng tiêu biểu khiến em thấy thuyết phục.
- Điều em học được về cách đọc, cách cảm thụ tác phẩm sau khi đọc bài nghị luận này.

b) Tìm đọc văn bản thông tin giải thích một hiện tượng tự nhiên

- *Chọn đọc:* bài trong sách khoa học thường thức, tạp chí phổ biến khoa học, mục "Vì sao?" trên báo, như: "Vì sao có hiện tượng nhật thực, nguyệt thực?", "Vì sao có sấm sét?", "Vì sao có cầu vồng?", "Lũ lụt hình thành như thế nào?"…
- *Khi đọc cần chú ý:* hiện tượng được giải thích là gì; cấu trúc của văn bản (thường theo quan hệ nguyên nhân – kết quả hoặc trình tự xảy ra của hiện tượng); các đề mục, sa-pô, hình ảnh, sơ đồ hỗ trợ; thông tin khách quan, chính xác.
- *Mẫu ghi nhật kí:*
- Tên văn bản; hiện tượng tự nhiên được giải thích.
- Nguyên nhân và diễn biến của hiện tượng (ghi gọn theo các bước).
- Cách triển khai thông tin (theo nguyên nhân – kết quả / theo trình tự thời gian…) và những phương tiện phi ngôn ngữ (hình, sơ đồ) giúp em hiểu rõ hơn.
- Một điều mới mẻ, bổ ích em biết thêm.

c) Tìm đọc văn bản giới thiệu một bộ phim

- *Chọn đọc:* bài giới thiệu phim trên báo, tạp chí điện ảnh, trang thông tin phim, hoặc bìa/tờ rơi giới thiệu phim. Ví dụ: bài giới thiệu một bộ phim hoạt hình, phim lịch sử, phim chuyển thể từ tác phẩm văn học…
- *Khi đọc cần chú ý:* tên phim, thể loại, đạo diễn, diễn viên; nội dung tóm tắt (không tiết lộ hết kết thúc); thông điệp, giá trị của phim; lời nhận xét, đánh giá; các thông tin phụ (năm sản xuất, giải thưởng).
- *Mẫu ghi nhật kí:*
- Tên phim, thể loại, đạo diễn, năm sản xuất.
- Tóm tắt ngắn gọn nội dung, nhân vật chính.
- Thông điệp, ý nghĩa của bộ phim.
- Nhận xét của người giới thiệu và cảm nhận riêng của em (có muốn xem phim không? vì sao?).

Lưu ý chung khi ghi nhật kí đọc sách: ghi ngày đọc, tên văn bản và xuất xứ; chọn lọc thông tin quan trọng chứ không chép lại cả bài; nêu được đặc điểm của thể loại thể hiện trong văn bản; viết thêm cảm nghĩ, điều tâm đắc của bản thân để nhật kí thực sự là của riêng em.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.