Giải Bài 4 trang 17 SGK Ngữ văn 8
Đề bài
Chỉ ra biệt ngữ xã hội trong các đoạn hội thoại sau và nhận xét về việc sử dụng biệt ngữ của người nói:
a.
– Cậu ấy là bạn con đấy à?
– Đúng rồi, bố. Nó lầy quá bố nhỉ?
b.
– Nam, dạo này tớ thấy Hoàng buồn buồn, ít nói. Cậu có biết vì sao không?
– Tớ cũng hem biết vì sao cậu ơi.
Gợi ý trả lời
a.
- Biệt ngữ xã hội: từ "lầy".
- Đây là từ ngữ được giới trẻ dùng với nhau, mang nghĩa chỉ người có tính cách hài hước, dai dẳng, hay trêu đùa, pha trò (khác với nghĩa thông thường của "lầy" là lầy lội, bùn đất).
- Nhận xét về việc sử dụng: Người con dùng biệt ngữ "lầy" khi nói chuyện với bố là chưa phù hợp với hoàn cảnh giao tiếp. Biệt ngữ của giới trẻ chỉ nên dùng với bạn bè cùng lứa tuổi; khi nói với người lớn tuổi (bố), cách nói này dễ khiến người nghe khó hiểu và thiếu lịch sự, trang trọng.
b.
- Biệt ngữ xã hội: từ "hem" (nghĩa là "không").
- Đây là cách nói chệch âm, biến đổi từ "không", được giới trẻ dùng khi trò chuyện với nhau cho vui, thân mật.
- Nhận xét về việc sử dụng: Cuộc hội thoại diễn ra giữa hai người bạn (Nam và bạn) cùng lứa tuổi, trong hoàn cảnh giao tiếp thân mật, suồng sã. Vì vậy việc dùng biệt ngữ "hem" ở đây là phù hợp, tạo không khí gần gũi, thân thiện. Tuy nhiên, chỉ nên dùng trong phạm vi bạn bè, không dùng trong hoàn cảnh giao tiếp trang trọng hoặc với người lớn.
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.