Giải Theo dõi trang 52 SGK Ngữ văn 9

Gợi ý trả lời

a) Số tiếng trong mỗi dòng

Đếm số tiếng ở từng dòng:
- "Em / là / con / gái / trong / khung / cửi" → 7 tiếng
- "Dệt / lụa / quanh / năm / với / mẹ / già" → 7 tiếng

Kiểm tra tất cả 8 dòng của cả hai khổ, mỗi dòng đều có 7 tiếng. Đây là thể thơ bảy chữ (thất ngôn).

b) Vần

Tiếng gieo vần là tiếng cuối mỗi dòng (vần chân):
- Khổ 1: cửi – già – trắng – xa → tiếng cuối dòng 2 (*già*) hiệp vần với tiếng cuối dòng 4 (*xa*): vần "a".
- Khổ 2: bay – đầy – ngõ – nay → tiếng cuối dòng 1 (*bay*), dòng 2 (*đầy*), dòng 4 (*nay*) hiệp vần với nhau: vần "ay".

Các tiếng hiệp vần (già, xa, bay, đầy, nay) đều là tiếng mang thanh bằng → bài thơ gieo vần chân, vần bằng. Vần được gieo linh hoạt: có dòng hiệp vần liền (bay – đầy), có dòng hiệp vần cách (… – nay).

c) Nhịp thơ

Ngắt nhịp chủ yếu theo nhịp 4/3, ví dụ:
- "Em là con gái / trong khung cửi"
- "Bữa ấy mưa xuân / phơi phới bay"
- "Hội chèo làng Đặng / đi ngang ngõ"

Nhịp 4/3 đều đặn, nhẹ nhàng, phù hợp với giọng kể tâm tình, diễn tả tâm trạng rộn ràng, náo nức của cô gái trước hội xuân.