Giải Bài 4 trang 54 SGK Ngữ văn 9

Gợi ý trả lời

Tâm trạng cô gái trong bài thơ "Mưa xuân" (Nguyễn Bính) biến đổi rõ rệt theo mạch thời gian, từ háo hức, rạo rực đến hụt hẫng, buồn tủi.

a) Khi "mưa xuân phơi phới bay": Cô gái đang ở độ tuổi dậy thì, lòng phơi phới niềm vui và khát khao hạnh phúc. Nghe tin thôn Đoài mở hội chèo, lại được chàng trai hẹn sang xem hát, cô nôn nao, rạo rực, náo nức chờ đợi. Hình ảnh "mưa xuân phơi phới bay" hòa cùng "hoa xoan lớp lớp rụng vơi đầy" gợi khung cảnh mùa xuân tươi đẹp, cộng hưởng với tâm hồn trẻ trung đang rộn ràng tình yêu chớm nở. Cô vội vã, hồi hộp, tràn đầy hi vọng được gặp người thương.

b) Khi "mùa xuân đã cạn ngày": Chàng trai lỡ hẹn không sang, cô gái ê chề, thất vọng, bẽ bàng. Niềm vui ban đầu tắt lịm, nhường chỗ cho nỗi buồn tủi, cô đơn, hẫng hụt khi tình cảm không được đáp lại. Câu "mùa xuân đã cạn ngày" không chỉ nói mùa xuân sắp hết mà còn gợi cảm giác tuổi xuân, niềm hi vọng của cô cũng như đang vơi cạn, phai tàn theo.

c) Nhận xét: Sự chuyển biến từ háo hức, phơi phới sang buồn tủi, hụt hẫng thể hiện chân thực, tinh tế diễn biến tâm lí của một cô gái quê mới biết yêu. Qua đó, Nguyễn Bính bộc lộ niềm cảm thương cho những rung động, khát khao hạnh phúc giản dị mà dang dở của người con gái, đồng thời cho thấy nét duyên dáng, mộc mạc rất riêng trong hồn thơ "chân quê" của ông.