Giải Câu hỏi trang 16 SGK Sinh học 10
Đề bài
Nhóm đối chứng và nhóm thực nghiệm trong một thí nghiệm có gì khác nhau? Cho ví dụ minh hoạ.
Lời giải
Phân biệt nhóm đối chứng và nhóm thực nghiệm
Trong phương pháp thực nghiệm khoa học, để kiểm tra ảnh hưởng của một yếu tố (nhân tố thí nghiệm) lên đối tượng nghiên cứu, người ta chia đối tượng thành hai nhóm được nuôi/trồng trong cùng điều kiện giống nhau, chỉ khác nhau ở yếu tố cần nghiên cứu:
- Nhóm đối chứng (nhóm chứng): là nhóm không chịu tác động của yếu tố (nhân tố) cần nghiên cứu; được giữ trong điều kiện bình thường. Nhóm này dùng làm chuẩn để so sánh.
- Nhóm thực nghiệm: là nhóm được tác động bởi yếu tố cần nghiên cứu (yếu tố thí nghiệm). Mọi điều kiện khác đều giữ giống hệt nhóm đối chứng.
Điểm khác nhau cốt lõi: hai nhóm chỉ khác nhau duy nhất ở yếu tố thí nghiệm (nhóm thực nghiệm có, nhóm đối chứng không có). Nhờ đó, khi so sánh kết quả giữa hai nhóm, có thể kết luận sự khác biệt thu được là do chính yếu tố thí nghiệm gây ra.
Ví dụ minh hoạ: Nghiên cứu ảnh hưởng của phân bón đến sự sinh trưởng của cây trồng.
- Trồng hai luống cây cùng loài, cùng độ tuổi, cùng điều kiện đất, nước, ánh sáng, nhiệt độ.
- Nhóm đối chứng: không bón phân.
- Nhóm thực nghiệm: được bón phân.
- Sau một thời gian, so sánh chiều cao, số lá, khối lượng… của hai nhóm. Nếu nhóm thực nghiệm sinh trưởng tốt hơn rõ rệt thì kết luận phân bón có tác dụng thúc đẩy sự sinh trưởng của cây.
Đáp số
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.