Giải Bài 3 trang 40 SGK Sinh học 10
Đề bài
Tại sao cùng được cấu tạo từ các phân tử đường glucose nhưng tinh bột và cellulose lại có đặc tính vật lí và chức năng sinh học khác nhau?
Lời giải
a) Sự khác nhau về cấu trúc liên kết giữa các phân tử glucose
Tinh bột và cellulose đều là polysaccharide được cấu tạo từ các đơn phân là glucose, nhưng cách liên kết giữa các phân tử glucose khác nhau:
- Tinh bột: các phân tử glucose liên kết với nhau bằng liên kết -glycosidic. Điều này làm cho chuỗi mạch có dạng xoắn lại (amylose xoắn) hoặc phân nhánh (amylopectin), tạo thành cấu trúc không duỗi thẳng.
- Cellulose: các phân tử glucose liên kết với nhau bằng liên kết -glycosidic, tạo thành chuỗi mạch thẳng, không phân nhánh. Các chuỗi này nằm song song và liên kết với nhau bằng nhiều liên kết hydrogen, bó lại thành các vi sợi (bó sợi) rất bền chắc.
b) Sự khác nhau về đặc tính vật lí và chức năng sinh học
Chính sự khác nhau về kiểu liên kết và cấu trúc không gian đã dẫn đến sự khác nhau về đặc tính vật lí và chức năng:
- Tinh bột: cấu trúc xoắn, dễ bị thủy phân nên là dạng dự trữ năng lượng (đường) ở thực vật, dễ dàng được phân giải để cung cấp glucose khi cần.
- Cellulose: các vi sợi bền vững, khó bị thủy phân (enzyme của người không phân giải được), nên đảm nhận chức năng cấu trúc, tạo nên thành tế bào thực vật vững chắc.
Kết luận: Mặc dù cùng được cấu tạo từ glucose, nhưng do kiểu liên kết glycosidic khác nhau ( ở tinh bột, ở cellulose) dẫn đến cấu trúc không gian khác nhau, nên tinh bột và cellulose có đặc tính vật lí và chức năng sinh học khác nhau.
Đáp số
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.