Giải Luyện tập và vận dụng 3 trang 27 SGK Sinh học 12

Lời giải

Phân tích đề: Đột biến gene phát sinh do các tác nhân gây đột biến (vật lí, hoá học, sinh học) và do những sai sót trong quá trình nhân đôi DNA. Muốn phòng tránh các bệnh do đột biến gene, ta phải hạn chế tiếp xúc với các tác nhân gây đột biến và giữ cho cơ thể khoẻ mạnh để sửa chữa sai hỏng DNA. Cụ thể:

a) Hạn chế tác nhân vật lí

- Tránh để da tiếp xúc trực tiếp và kéo dài với tia tử ngoại (UV) trong ánh nắng mặt trời: che chắn, mặc quần áo dài, đội mũ, dùng kem chống nắng, không ra nắng gắt vào buổi trưa.
- Tránh xa các nguồn phóng xạ, tia X; khi phải chụp X‑quang, xạ trị cần dùng đồ bảo hộ và theo chỉ dẫn an toàn.

b) Hạn chế tác nhân hoá học

- Không sử dụng, không ăn thực phẩm chứa hoá chất độc hại (thuốc trừ sâu, chất bảo quản, phẩm màu cấm…); rửa sạch rau quả trước khi dùng.
- Không hút thuốc lá và tránh hít phải khói thuốc, khói bụi công nghiệp; sử dụng và bảo quản hoá chất đúng quy định, có đồ bảo hộ.

c) Hạn chế tác nhân sinh học

- Phòng tránh nhiễm một số virus có khả năng gây đột biến và ung thư (ví dụ virus viêm gan B, HPV…) bằng cách tiêm vaccine, giữ vệ sinh, quan hệ tình dục an toàn.

d) Giữ cơ thể khoẻ mạnh, tăng khả năng sửa sai DNA

- Ăn uống đủ chất, bổ sung thực phẩm chứa chất chống oxy hoá; sinh hoạt điều độ, tập thể dục, tránh căng thẳng để cơ thể có hệ miễn dịch tốt và các enzyme sửa chữa DNA hoạt động hiệu quả, hạn chế sai sót khi nhân đôi DNA.

Kết luận: Nguyên tắc chung là *hạn chế tối đa tiếp xúc với các tác nhân gây đột biến (vật lí, hoá học, sinh học)* và *bảo vệ, nâng cao sức khoẻ cơ thể* để giảm nguy cơ phát sinh đột biến gene và các bệnh do đột biến gene gây ra.

Đáp số