Sách giáo khoa Tiếng Việt 5 Tập một

Giải Bài 2 trang 69 SGK Tiếng Việt 5

Luyện từ và câu: Từ đa nghĩa (Bài 13. Núi lửa)   Gợi ý trả lời

Đề bài

Trong các cặp từ ngữ dưới đây, từ quảquả và từ lửalửa nào được dùng với nghĩa gốc, từ quảquả và từ lửalửa nào được dùng với nghĩa chuyển?
a. quả núi – quả cam
b. phun lửa – ngọn lửa ước mơ
Tìm những chi tiết miêu tả sự khắc nghiệt của thiên nhiên:
– Trên con đường dẫn đến sa mạc Xa-ha-ra.
– Ở sa mạc Xa-ha-ra.

Gợi ý trả lời

a. quả núi – quả cam

- Từ *quả* trong quả cam được dùng với nghĩa gốc: chỉ bộ phận của cây do hoa phát triển thành, thường chứa hạt (quả cam, quả bưởi, quả xoài...).
- Từ *quả* trong quả núi được dùng với nghĩa chuyển: chỉ vật có hình khối tròn giống hình dạng quả (quả núi, quả đồi, quả bóng...).

b. phun lửa – ngọn lửa ước mơ

- Từ *lửa* trong phun lửa được dùng với nghĩa gốc: chỉ hiện tượng vật chất đang cháy, tạo ra ánh sáng và sức nóng.
- Từ *lửa* trong ngọn lửa ước mơ được dùng với nghĩa chuyển: chỉ tình cảm, nhiệt huyết, khát khao mãnh liệt trong lòng con người.

Tìm những chi tiết miêu tả sự khắc nghiệt của thiên nhiên:

Đây là câu hỏi đọc hiểu dựa trên một bài văn cụ thể. Em hãy đọc kĩ lại bài và chép đúng các câu/chi tiết có trong văn bản, tách thành hai ý:

– Trên con đường dẫn đến sa mạc Xa-ha-ra: ghi lại những chi tiết bài văn nêu về cảnh vật, thời tiết trên đường đi.

– Ở sa mạc Xa-ha-ra: ghi lại những chi tiết bài văn nêu về cát, nắng nóng, sự thiếu nước và sự sống nơi sa mạc.

(Chỉ dùng đúng những từ ngữ, hình ảnh có trong bài, không thêm chi tiết ngoài văn bản.)

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.