Giải Câu 3 trang 73 SGK Tiếng Việt 5
Đề bài
Vì sao nhân vật "tôi" liên tưởng mặt trời như chiếc mũ đỏ rồi lại như chiếc mâm đồng đỏ?
(văn bản: Bài ca về mặt trời (Theo Nguyễn Trọng Tạo))
Gợi ý trả lời
Nhân vật "tôi" liên tưởng mặt trời như chiếc mũ đỏ rồi lại như chiếc mâm đồng đỏ vì những lí do sau:
a) Giống nhau về màu sắc: Cả chiếc mũ đỏ và chiếc mâm đồng đỏ đều có màu đỏ rực rỡ, giống hệt màu của mặt trời lúc mới mọc và khi đã lên cao. Màu đỏ là điểm chung khiến nhân vật "tôi" nghĩ ngay đến hai vật quen thuộc này.
b) Giống nhau về hình dáng: Mặt trời có hình tròn. Chiếc mũ (nhìn từ trên xuống) và chiếc mâm đồng cũng đều tròn trịa, nên nhìn mặt trời tròn, đỏ, nhân vật "tôi" liền liên tưởng tới chúng.
c) Sự thay đổi theo thời gian (vì sao lúc đầu là mũ, sau lại là mâm): Khi mặt trời vừa nhô lên, còn thấp và nhỏ, trông như chiếc mũ đỏ đội trên đầu. Khi mặt trời lên cao hơn, to tròn và sáng rực hơn, nhân vật "tôi" lại thấy nó giống một chiếc mâm đồng đỏ lớn. Sự liên tưởng thay đổi theo đúng vẻ đẹp của mặt trời ở mỗi thời điểm.
→ Những liên tưởng ấy cho thấy nhân vật "tôi" là người có trí tưởng tượng phong phú, biết quan sát tinh tế và rất yêu thiên nhiên, nên đã ví mặt trời với những đồ vật gần gũi, quen thuộc trong đời sống.
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.