Sách giáo khoa Tiếng Việt 5 Tập một

Giải Bài 3 trang 82 SGK Tiếng Việt 5

Ôn tập giữa học kì I - Tiết 3-4   Gợi ý trả lời

Đề bài

Đặt câu để phân biệt nghĩa gốc và nghĩa chuyển của mỗi từ dưới đây:

lá

nụ

Gợi ý trả lời

a) Từ "lá"

- *Nghĩa gốc* (bộ phận của cây, thường mỏng, màu xanh, mọc ra từ cành):

Những chiếc lá bàng chuyển sang màu đỏ rồi rụng đầy sân trường.

- *Nghĩa chuyển* (dùng để gọi những vật mỏng, dẹt giống hình chiếc lá):

Em cẩn thận gấp lá thư rồi bỏ vào phong bì gửi cho bà.

(Có thể đặt: *Lá cờ đỏ sao vàng tung bay trước gió.*)

b) Từ "nụ"

- *Nghĩa gốc* (hoa còn non, chưa nở, chúm chím ở đầu cành):

Trước hiên nhà, những nụ hồng chúm chím như sắp bung nở.

- *Nghĩa chuyển* (dùng để gọi điều gần gũi, đáng yêu giống hình chiếc nụ hoa):

Nụ cười hiền hậu của bà luôn làm em thấy ấm lòng.

(Có thể đặt: *Bé trao cho mẹ một nụ hôn trước khi đi học.*)

> Lưu ý cách làm: mỗi từ cần ít nhất một câu dùng theo *nghĩa gốc* và một câu dùng theo *nghĩa chuyển*; câu phải rõ nghĩa để thấy được sự khác nhau giữa hai cách dùng.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.