Giải Vận dụng 2 trang 43 SGK Tin học 10
Đề bài
Bộ giám sát hành trình trên xe tải hoặc xe khách hiện nay, cứ 30 giây một lần lại gửi dữ liệu tốc độ, toạ độ cùng thời điểm lấy toạ độ của xe về máy chủ giám sát. Với dữ liệu đó, có thể biết được những vi phạm giao thông nào của lái xe?
Lời giải
Bộ giám sát hành trình cứ 30 giây lại gửi về máy chủ một bản ghi gồm ba thông tin: tốc độ, toạ độ GPS và thời điểm. Ghép các bản ghi liên tiếp, máy chủ dựng lại được toàn bộ "nhật ký" chuyến đi của xe và từ đó phát hiện các vi phạm sau.
a) Chạy quá tốc độ cho phép
Mỗi bản ghi chứa trực tiếp giá trị tốc độ của xe. Dựa vào toạ độ để biết xe đang ở đoạn đường nào, hệ thống so sánh tốc độ ghi được với giới hạn tốc độ của đoạn đường đó. Nếu tốc độ vượt ngưỡng cho phép thì kết luận vi phạm, lại biết được vi phạm xảy ra lúc nào (thời điểm) và ở đâu (toạ độ).
b) Lái xe liên tục quá thời gian quy định
Dựa vào chuỗi thời điểm liên tiếp có tốc độ , máy chủ tính tổng thời gian xe chạy không nghỉ. Khi có một quãng tốc độ đủ dài thì coi là xe đã dừng nghỉ. Nếu thời gian lái liên tục vượt mức luật định (ví dụ quá giờ liên tục, hoặc quá giờ trong một ngày) thì phát hiện vi phạm về thời gian lái xe.
c) Dừng, đỗ xe sai nơi quy định
Khi toạ độ không thay đổi trong nhiều chu kì liên tiếp (xe đứng yên lâu), kết hợp với dữ liệu bản đồ, hệ thống xác định xe có đang dừng đỗ tại khu vực cấm (trước cổng bệnh viện, trường học, đoạn cấm dừng đỗ…) hay không.
d) Đi sai lộ trình đăng kí (với xe có tuyến cố định)
Chuỗi toạ độ theo thời gian cho biết hành trình thực tế của xe. Đối chiếu với tuyến đường đã đăng kí, nếu xe đi lệch khỏi lộ trình cho phép thì đó là một vi phạm.
e) Chạy xe vào khu vực/giờ cấm
Kết hợp thời điểm với toạ độ, hệ thống xác định xe có đi vào tuyến đường hoặc khu vực bị hạn chế trong khung giờ nhất định hay không (ví dụ giờ cấm xe tải vào nội đô).
Kết luận: Nhờ mạng máy tính cho phép thiết bị trên xe truyền dữ liệu định kì về máy chủ, cơ quan quản lí có thể giám sát từ xa và tự động phát hiện nhiều loại vi phạm giao thông chỉ từ ba dữ liệu gốc là tốc độ, toạ độ và thời điểm.
Đáp số
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.